Haider verliezer in Oostenrijk

Tegen alle verwachtingen in blijken de extreem-rechtse Freiheitlichen (FPÖ) van Jörg Haider de grote verliezers in Oostenrijk. Zij boekten een verlies van vier procent. De conservatieve ÖVP werd door de sociaal-democraten opgevolgd als grootste partij. De Groenen behaalden het beste verkiezingsresultaat sinds hun oprichting. De sociaal-democraten en de Groenen hadden beide het behoud van de Oostenrijkse neutraliteit tot inzet van de strijd gemaakt. ,,Oostenrijk mag nooit weer oorlog voeren of door vreemde mogendheden bezet worden'', vatte kanselier Viktor Klima de neutraliteitspolitiek van zijn partij samen en hij kon daarmee op brede instemming rekenen. De Groenen keerden zich vooral tegen de NAVO en haar ,,verwerpelijke aanvallen op Joegoslavië''.

De door de ÖVP aan de kant gezette kleinzoon van de laatste Oostenrijkse keizer, Karl Habsburg, kwam er met zijn nieuwe partij Christlich Soziale Allianz (CSA) niet aan te pas. Maar 1,5 procent van de Oostenrijkers stond open voor zijn pleidooi voor kiesrecht voor kinderen, dat door de ouders zou moeten worden waargenomen.

De opkomst was met 49 procent voor Oostenrijkse begrippen laag. Dat maakt ook voorspellingen voor de kamerverkiezingen op 3 oktober moeilijk. Duidelijk is alleen dat de daverende overwinning van de FPÖ bij de verkiezingen in Karinthië in maart op de specifieke omstandigheden van deze deelstaat teruggevoerd moet worden en niet als begin van een algehele triomftocht gezien kan worden. De teleurstelling over het slechte resultaat was daarom groot bij de FPÖ. Jörg Haider, die de onbekende lijsttrekker Ulrike Raschhofer daadkrachtig tijdens de campagne had ondersteund, weigerde zelfs interviews te geven. Als geen andere partij leed de FPÖ onder ,,het protest met de voeten'' zoals het wegblijven van de kiezers wordt genoemd. Meer dan 500.000 personen die in 1996 voor de FPÖ hadden gestemd, bleven deze keer thuis.

Volgens de eerste analyses hebben de Oostenrijkers op grote schaal de oude partijloyaliteit doorbroken. Vooral SPÖ en FPÖ verliezen aan elkaar.