Von Schlieffen

Geert Mak geeft met zijn korte schetsjes in `Onze Eeuw' een aardig beeld van de 20-ste eeuw. Maar soms gaat hij met de geschiedenis op de loop.

In `Socialistisch meisje II' (NRC Handelsblad, 28 mei) heet het dat Adolf Hitler in mei 1940 bij zijn aanval op het Westen de geschiedenis bleek te kennen: hij voerde het oude Duitse aanvalsplan van Von Schlieffen in 1940 niet half uit, zoals in 1914, maar helemaal.

Hitler's kennis van de geschiedenis laat ik even in het midden, maar die van Mak vertoont een lacune. De Duitse aanval verliep destijds immers helemaal niet volgens het (halve of hele) Von Schlieffen-plan. Het oorspronkelijke aanvalsplan voor 1940 was inderdaad een uitgebreide vorm van dat plan, waardoor ook Nederland werd overvallen. Maar dat plan werd uiteindelijk verworpen en vervangen door de door Von Manstein bedachte en door Hitler overgenomen `Sichelschnitt'-manoeuvre. Een operatie die bijna als het tegendeel kan gelden! Bij het Von Schlieffen-plan bewoog het Duitse zwaartepunt namelijk tegen de wijzers van de klok in, terwijl dat in de `Sichelschnitt'-manoeuvre (door de Ardennen) met de wijzers van de klok meebewoog (want aan de Kanaalkust naar het noorden draaide).