Passie voor tunnels maakt gatenkaas van Madrid

De burgemeester is boos en vooral verdrietig. José María Álvarez del Manzano (61), burgemeester van Madrid, liet eind vorige maand weten dat hij zich zeer in zijn eer voelde aangetast. Hij deed dat via de katholieke radiozender Cope, de mediapilaar van de Spaanse bisschoppen en een zender die het goed voorheeft met de conservatieve Partido Popular (PP) waarvan Álvarez del Manzano lid is. Reden: het was bekend geworden dat de burgemeester al twaalf jaar aandeelhouder was van een bouwonderneming die grote opdrachten wegsleept in randgemeenten van Madrid, waar de PP eveneens de scepter zwaait.

Nu suggereerde de socialistische oppositie – uitgerekend in verkiezingstijd – dat zulks misschien wel eens een ongeoorloofde belangenverstrengeling was. Ongehoord om zijn eerlijkheid in twijfel te trekken, meende de burgemeester. ,,Het raakt me meer dan als ze me zouden beschuldigen dat ik 800.000 overbodige tunnels zou hebben gebouwd.''

De tunnelburgemeester. Zo zou Álvarez del Manzano, die morgen voor de derde maal een termijn als burgemeester hoopt te winnen, het liefst de geschiedenis in gaan. Madrid begint onder zijn bewind immers steeds meer op een gatenkaas te lijken: overal waar een verkeersfile ontstaat bouwt de burgemeester zijn tunnels en parkeergarages. Wie een tijdje in Madrid woont raakt er aan gewend dat de stad permanent opengebroken ligt. De burgemeester is inmiddels zelf de tel kwijt geraakt hoeveel tunnels hij heeft laten gegraven.

Het verkeersbeleid van Álvarez del Manzano is zalig in zijn eenvoud: iedereen moet overal met zijn auto kunnen komen. Het gevolg is dat Madrid – dat een uitstekend systeem van metro's , bussen en taxi's bezit – bestaat uit langzaam rijdende en stilstaande Madrilenen. Veel van hen zien de claxon als de kracht die de file in beweging brengt.

Aldus dampend en toeterend arriveert men voor de deur van bestemming. Daar wordt geparkeerd, als het moet dubbel en anders wel driedubbel. Dat is immers geen enkel probleem: bonnen van de parkeerpolitie arriveren toch nooit op het adres van bestemming, sleepwagens bestaan nauwelijks en wielklemmen zijn naar verluidt door de rechter ongrondwettelijk verklaard. Bovendien kan dubbelparkeren een parkeerplekje opleveren: je parkeert een andere auto klem en wacht tot de klemgeparkeerde auto-eigenaar begint te toeteren om verlost te worden uit zijn netelige situatie. Je bevrijdt het `slachtoffer' en parkeert vervolgens de auto op de vrijgekomen plaats.

Een nieuw fenomeen vormen de files in de tunnels. Niet ongevaarlijk, zo bleek uitgerekend bij het paradepaardje onder de tunnels van Álvarez del Manzano, die onder de plaza de Oriente, naast het Koninklijk Paleis. Nadat de bewakers van de aanpalende parkeergarage met beginnende vergiftigingsverschijnselen waren afgevoerd, bleek het ventilatiesysteem al geruime tijd niet meer te werken.

Dat was trouwens niet het eerste incident in de tunnel onder de plaza de Oriente. Tijdens de bouw van de tunnel en van de parkeergarege liet de burgemeester de belangrijkste opgraving ooit in Madrid blootgelegd, met resten van historische gebouwen, binnen vierentwintig uur wegslopen. Archeologisch onderzoek zou de bouw alleen maar vertragen. De parkeergarage staat overigens meestal leeg: dubbel parkeren is goedkoper.

Álvarez del Manzano maakt goede kans morgen weer gekozen te worden. De socialistische oppostie heeft als gevolg van onderling gekibbel de oudgediende Fernando Morán (73) tot tegenkandidaat verklaard. Als een vermoeide Graaf Dracula grijnst Morán de Madrilenen vanaf zijn posters tegemoet. Zijn kansen worden niet erg hoog ingeschat.

Enige hoop op een ander verkeersbeleid schept het vertrek van verkeerswethouder José Ignacio Echeverría. De wethouder werd begin dit jaar in grote verlegenheid gebracht toen zijn hoogste ambtenaar van verkeersveiligheid midden in de nacht door de politie werd aangehouden nadat hij wat auto's had geramd. De man had geen geldig rijbewijs, de auto bleek onverzekerd, de wegenbelasting was niet betaald. Het gerucht wil dat hij aardig dronken was, maar dat werd niet gecontroleerd omdat de politie geen blaasapparaat bij zich had.

Met of zonder nieuwe wethouder, Álvarez del Manzano lijkt vooralsnog niet van zins de auto ook maar een strobreed in de weg te leggen. De ,,dag zonder auto's'' die afgelopen 29 april in de grote steden werd uitgeroepen ging aan Madrid voorbij. In het door de socialisten geregeerde Barcelona liet een kwart van automobilisten de auto staan. Vals spel van de Barcelonezen, sputterde Manzano tegen. ,,Barcelona sloot een aantal belangrijke verkeerswegen af, zo kan ik het ook'', aldus de burgemeester van Madrid.

Iedere maand komen er volgens hem 25.000 auto's bij in Madrid en die moeten toch ergens blijven. ,,Als ik de stad afsluit komen de burgers te laat op hun werk en veroorzaken we een economische crisis. Ik bied oplossingen, geen verbodsbepalingen.'' Gevreesd moet worden dat ook de komende jaren nog menig tunnel door Álvarez de Manzano zal worden geopend.