Waar was Nederland?

Koningin Sophia van Spanje was er en koningin Fabiola van België. De Britse koningin was vertegenwoordigd door Dame Joan Sutherland, maar prins Charles kwam zelf. Aartsbisschop Desmond Tutu las een boodschap voor van president Mandela en de monnik Dom Laurence Freeman bracht een boodschap van de Dalai Lama. VN-secretaris Kofi Annan had zijn echtgenote afgevaardigd.

Elk denkbaar land had zijn ambassadeur of hoge commissaris gestuurd om aanwezig te zijn bij de herdenkingsdienst voor Yehudi Menuhin, violist, op 3 juni in Westminster Abbey. In The Times werden ze allemaal opgesomd. Opvallend afwezig: Nederland.

Yehudi Menuhin kwam vaak in Nederland. Zelf hoorde ik Menuhin voor het eerst in het Grand Theater in Amersfoort. Ik moet zestien geweest zijn en het was mijn eerste echte concert. Na afloop wist ik het zeker: nog nooit had ik zoiets moois gehoord.

Daarom stak mij de vraag: waarom vond mijn land het niet de moeite waard een afgevaardigde te sturen naar het laatste eerbetoon aan Menuhin? Eerste vraagbaak in zo'n geval: de Rijksvoorlichtingsdienst. Allervriendelijkste mijnheer: de koningin had het druk met het kabinet. De ambassadeur ter plaatse neemt in zulke gevallen waar.

Woordvoerder van de ambassade in Londen: de ambassadeur heeft geen uitnodiging gekregen. Wel de zaakgelastigde, maar dat was op persoonlijke titel omdat hij de dochter van de Menuhins kent. De zaakgelastigde bleek verhinderd en heeft dat laten weten.

In Menuhins kantoor is zijn secretaresse bezig aan haar laatste werkzaamheden. Zij is ontsteld: Nederland was zeker uitgenodigd. Maar omdat ambassadeur Van Royen was vertrokken en de nieuwe ambassadeur nog niet bij naam bekend was, was de uitnodiging naar de zaakgelastigde gegaan. ,,Die is absoluut niet op persoonlijke titel uitgenodigd en hij heeft ons pas heel laat laten weten dat hij verhinderd was. We begrepen het niet. Lord Menuhin had zulke goede banden met uw land. O dear, het lijkt me het beste dat ik vanmiddag de nieuwe ambassadeur bel en hem uitleg dat we hem zeker niet hebben willen passeren.''

Het is een typisch Engelse reactie. Het blijkt onmogelijk haar uit te leggen dat niet zij degene is die zich dient te schamen.