Clinton opgelucht maar voorzichtig

President Clinton heeft gisteren opgelucht gereageerd op het eind van de oorlog in Kosovo, maar gewaarschuwd dat ,,we nu de vrede nog moeten winnen''. Hij wilde niet vastleggen hoe lang de vredesmacht KFOR in Kosovo zal blijven en zei ervan uit te gaan dat Europa het leeuwendeel van de wederopbouw van Kosovo, Joegoslavië en de omringende landen voor zijn rekening neemt.

Clinton zei dat gistermiddag tegen journalisten, kort nadat de NAVO haar bombardementen had opgeschort. ,,We hebben nu de kans om geweld te vervangen door vrede, etnische en religieuze haat door een democratische toekomst.'' Volgens Clinton is de NAVO nu ,,sterker en eensgezinder dan ooit''.

In een televisietoespraak tot het Amerikaanse volk zei Clinton 's avonds: ,,We hebben een overwinning geboekt voor een veiliger wereld, voor onze democratische waarden, voor een sterker Amerika.'' Maar hij waarschuwde dat de vredesmacht voor Kosovo grote risico's loopt. ,,Ook deze volgende fase zal gevaarlijk zijn. De bittere herinneringen zijn nog vers, er kunnen heel goed slachtoffers vallen.''

Clinton belde gisteren een groot aantal staatshoofden en regeringsleiders van NAVO-landen op. Tegen de Franse president Chirac zou hij gezegd hebben: ,,Over twintig jaar kijken we hierop terug als een grote dag voor Europa.'' Ook sprak hij met generaal Clark, die Clinton verzekerde: ,,Ik wist dat we zouden winnen. Ik wist dat u zou winnen.'' De president antwoordde daarop: ,,Nu moeten we de vrede nog winnen.''

In het Witte Huis heerste gisteren grote opluchting dat de Servische terugtrekking uit Kosovo is begonnen en dat de bombardementen na 79 dagen konden worden gestaakt. ,,Een onnodig conflict is tot een rechtvaardige en eervolle afsluiting gekomen'', aldus Clinton. Hij verbond aan de uitkomst van de oorlog een algemene les. ,,Deze overwinning brengt nieuwe hoop dat de wereld niet de andere kant op zal kijken als een volk vernietigd wordt vanwege zijn afkomst of geloof.''

In zijn toespraak richtte de Amerikaanse president zich in enkele woorden direct tot het Servische volk. ,,Ik weet dat u geleden heeft in de oorlog van mijnheer Miloševic'', zei Clinton. ,,U moet weten dat uw leiders Kosovo als deel van uw land hadden kunnen behouden, zonder ook maar één Kosovaarse familie uit haar huis te verdrijven, zonder één volwassene of kind te vermoorden, zonder ook maar één bombardement van de NAVO uit te lokken. U hebt 79 dagen van bombardementen verduurd, niet om Kosovo als provincie van Servië te behouden, maar alleen omdat mijnheer Miloševic vastbesloten was om de Albanezen uit Kosovo te verwijderen, dood of levend.''

De president leek het Joegoslavische volk op te roepen om hun leider af te zetten. ,,Zolang hij aan de macht blijft'', zei Clinton, ,,zolang uw land geregeerd wordt door iemand die is aangeklaagd voor oorlogsmisdaden, zullen wij geen hulp geven voor de wederopbouw van Servië.''