Schiphol in offensief na einde belastingvrijheid

Eindelijk komt er een einde aan het belastingvrije winkelen voor reizigers binnen de Europese Unie. Doemverhalen over werkloosheid en stijgende ticketprijzen hebben niet geholpen. Schiphol gaat nu in het tegenoffensief.

Acht jaar lang heeft de taxfree-lobby voor zijn hachje gevochten, maar net toen er licht aan het eind van de tunnel scheen, maakten de leiders van de Europese Unie abrupt een einde aan de strijd. Afgelopen weekeinde besloten zij op de EU-Top in Keulen dat reizigers binnen de Europese Unie vanaf 1 juli niet meer belasting- en accijnsvrij kunnen winkelen op luchthavens en veerboten. Twee dagen later komt Schiphol met een tegenoffensief: de luchthaven gaat de BTW-heffing van 17,5 procent uit eigen zak aan de reizigers terugbetalen. De verwachting is dat die stap navolging krijgt van de luchthavens rond Londen, Parijs en Rome.

Doemverhalen vormden jarenlang de kern van de verdediging van de voorvechters van belastingvrije verkopen. Honderden, duizenden banen zouden bij afschaffing verloren gaan. De grootste klap zou echter moeten worden opgevangen door de reizigers, die beroofd werden van hun mogelijkheid om goedkoop in te slaan en geconfronteerd zouden worden met hogere luchthavenbelastingen en duurdere tickets. Tot grote verrassing van de lobbyisten zelf bleken verschillende Europese leiders vorig jaar opeens gevoelig voor deze argumenten. Zo stelden Frankrijk, Duitsland èn Engeland de afgelopen maanden voor om de afschaffing van belastingvrije verkopen uit te stellen. Tot woede van onder andere Nederland, dat er steeds op wees dat al in 1991 in Brussel unaniem is besloten om in 1999 een einde te maken aan de belastingvrije verkopen.

Nu de beslissing tot afschaffing definitief is gevallen, heeft de luchthaven Schiphol zich direct ontdaan van het doemkleed en gekozen voor de vlucht naar voren. In plaats van te lamenteren over de gevolgen van de belasting- en accijnsheffing op de omzet, gaat de luchthaven er samen met de veertien betrokken winkeliers nu juist van uit dat die omzet de komende jaren nog flink zal toenemen. Om die reden heeft Schiphol er zelfs voor gekozen om tot 2003 bijna 60 miljoen gulden te investeren in twee nieuwe winkelcentra op de luchthaven.

Liefhebbers van drank en sigaretten zijn niet geholpen met de verrassende stap van Schiphol en de winkeliers om de aanstaande BTW-heffing voor hun rekening te nemen. ,,Om ook de accijnzen op alcohol en tabak te vergoeden, zou een onoverkomelijke investering zijn'', zei Edwin van Balken, verantwoordelijk voor het winkelbeleid op Schiphol, gisteren. Door producten als parfum en elektronica `belastingvrij' te blijven verkopen aan reizigers binnen de Europese Unie hoopt men echter toch voldoende belangstellenden voor het winkelgebied aan te blijven trekken. Die wens is begrijpelijk, aangezien Schiphol de afgelopen jaren flink heeft geprofiteerd van de winkelverkopen, waarvan een deel via een concessie rechtstreeks in de kas van Schiphol vloeit. Vorig jaar kreeg de luchthaven zo 204 miljoen gulden binnen, 17 procent van de omzet van 1,2 miljard gulden.

In hoeverre de resultaten gedrukt worden door de afschaffing van belastingvrije verkopen is nog niet duidelijk. Zo heeft bijna 46 procent van de reizigers een bestemming buiten de Europese Unie – en voor deze groep verandert er niets. De groep EU-reizigers zal zeker minder gaan besteden, maar daar staat tegenover dat Schiphol met uitbreiding van het winkelgebied èn de BTW-compensatie meer kopende reizigers denkt aan te trekken. ,,We hopen in 2003 weer op hetzelfde omzet- en concessieniveau te zitten als in 1998'', aldus Van Balken.