The Abyss

Over de film Titanic: Answers from the Abyss is nog bijna niets bekend. Behalve dat hij (volgens de Internet Movie Database) gemaakt gaat worden. En dat de titel klinkt alsof een James Cameron-fan in een vrij uurtje heeft geprobeerd om een geslaagde supermix te bedenken van zijn twee favoriete films van zijn idool. Maar zo succesvol als Titanic (1997) was The Abyss (1989) niet, al kreeg hij wel een Oscar voor special effects. Het verhaal staat dan ook garant voor visueel spektakel: de bemanning van een olietanker gaat op zoek naar overlevenden van een ongeluk met een nucleaire onderzeeboot, maar in plaats daarvan wordt aan boord buitenaards leven ontdekt.

De spookachtige wereld die zij op de bodem van de oceaan aantreffen, is net zo bedreigend als de buitenaardse taferelen die Cameron al in Aliens (1986) had laten zien. En eigenlijk ging het in beide films natuurlijk maar om één ding: ,,There's something down there. Something not us.''

Meer nog dan de special effects van The Abyss, is de belichting een factor van belang. Want door de diepblauwe onderwaterwereld met behulp van sterk geconcentreerde lichtbundels als zoeklichten en duikerstoortsen te belichten, ontstaat een spookachtige sfeer, waarin elke beweging veroorzaakt lijkt te worden door `something not us'.

Cameron baseerde zijn film naar eigen zeggen op een wetenschappelijk experiment dat hij als jongen zag en waarin werd geprobeerd om een menselijk proefkonijn zuurstof te laten ademen uit een vloeistof. Hij schreef er een kort verhaal over, wat later ten grondslag kwam te liggen aan wat toen hij uitkwam ook al aanspraak kon maken op de titel `duurste film aller tijden': The Abyss. Na alle nucleaire dreiging, ruzies aan boord, muiterij, orkaangeweld en paranoia die de film teisteren is de horror van de scène waarin Ed Harris in een defect duikpak water lijkt te ademen nog steeds indrukwekkend. Ook al krijgt de film daarna een mystieke touch die doet herinneren aan Steven Spielbergs Close Encounters of the Third Kind en die niet alle sciencefiction diehards kon bekoren. De gedachte echter dat de verdronkenen voort kunnen leven onder water is in ieder geval een geruststellende idee, zeker voor iedereen die bij Titanic een traantje heeft geplengd.

The Abyss (James Cameron, 1989, VS), SBS6, 20.30-22.30u.