Innemend tacticus

Met de Spanjaard Javier Solana heeft de Europese Unie een internationaal bekende en sterke persoonlijkheid aangeworven als Hoge Vertegenwoordiger voor het buitenlands beleid. Al voordat de crisis rond Kosovo begon, was de secretaris-generaal, door zijn medewerkers omschreven als een reisfanaat, een goede bekende binnen en buiten Europa.

Hoewel hem soms wordt verweten te veel aan de leiband van de Verenigde Staten te lopen, is Solana de onbetwiste voorzitter van de NAVO. De Duitse NAVO-ambassadeur Bitterlich, die spreekt over ,,mijn vriend Solana'', roemt de manier waarop hij de alliantie leidt. Ook demissionair minister Van Aartsen (Buitenlandse Zaken) is gecharmeerd van de Spanjaard, met wie hij behalve over het veiligheidsbeleid kan praten over Spanje en snijbloemen. De Belgische minister Derycke noemde Solana vanochtend nog ,,een sterke persoonlijkheid''.

Solana (57) is geen politicus van de harde confrontatie. Zijn stijl bestaat uit onderhandelen in plaats van confronteren. ,,Hij is heel goed in het inschatten van een moeilijke situatie en het vinden van een uitweg'', zei ooit de Amerikaanse onderminister van Buitenlandse Zaken, Strobe Talbott. Een van de hoogtepunten van zijn carrière bij de NAVO was het akkoord dat Solana in mei 1997 bereikte met Rusland, dat verzoend moest worden met de uitbreiding van de alliantie naar Oost-Europa. Het leverde hem een staande ovatie op in de NAVO-raad.

Solana werd in december 1995 benoemd tot secretaris-generaal van de NAVO. De Spaanse socialist was op dat moment minister van Buitenlandse Zaken en had sinds 1982 deel uitgemaakt van kabinetten onder het premierschap van Felipe González. Begin jaren tachtig had Solana nog gedemonstreerd tegen het Spaanse lidmaatschap van de NAVO. Solana is opgeleid als fysicus en studeerde vijf jaar aan Amerikaanse universiteiten. Op zijn 22ste trad hij toe tot de jeugdafdeling van de Spaanse socialisten.

Solana staat bekend om zijn beminnelijkheid. Zelfs de Russische oud-minister van Buitenlandse Zaken Primakov noemde hem tijdens moeilijke onderhandelingen over de NAVO-uitbreiding ,,een innemend man''.