Bizarre taferelen rond geheime brief van Van den Doel

Ze konden hun hoofd er maar moeilijk bij houden, de vier leden van de enquêtecommissie die gisteren werden opgeschrikt door de `persoonlijke brief' van hun mede-commissielid T. van den Doel (VVD). Ze wisten alleen dat het een brief van 18 mei aan het presidium van de Tweede Kamer was en dat er `lessen voor de toekomst' over het gebruik van het enquêtewapen in stonden. In de loop van de dag probeerde commissievoorzitter Th. Meijer (CDA) vergeefs de brief van Van den Doel op tafel te krijgen. Maar wegens het ,,vertrouwelijke karakter'' en het feit dat het schrijven eigenlijk pas ná het debat bekend had moeten worden, weigerde Van den Doel een afschrift te geven.

Het zorgde voor een bizarre situatie in het VVD-vak in de Kamer, waar de vijf commissieleden tijdens het debat met het kabinet eendrachtig naast elkaar hadden gezeten. Van den Doel liet zich gisteren opeens zelden zien. En als hij kwam, trof hij de rug van de naast hem gezeten Singh Varma van GroenLinks naar zich toegekeerd.

Intussen schreven Meijer en ondervoorzitter Oudkerk (PvdA) op luttele meters afstand een formele brief aan hun mede-commissielid. Op briefpapier van de enquête-commissie (,,Beste Theo'') werd hem indringend gevraagd zijn schrijven openbaar te maken. Van den Doel reageerde ook schriftelijk met de bekende argumenten, waarna zijn vier collega's opnieuw een brief stuurden. Wij eisen duidelijkheid, zo schreven ze. Maar Van den Doel bleef weigeren.

Het VVD-commissielid zegt niet te kunnen verklaren hoe het gerucht over het bestaan van zijn brief zich heeft kunnen verspreiden. Vooraf had hij fractieleider Dijkstal gemeld dat hij de brief zou sturen. Dinsdagavond was er in de VVD-fractie nog even vertrouwelijk over gesproken. Wellicht hebben fractiegenoten er over gepraat met leden van andere fracties. In elk geval werd de brief al snel onderwerp van gesprek in de wandelgangen, inclusief wilde speculaties. Zoals: de VVD zou zeer ontstemd zijn geweest over de harde inzet van PvdA-woordvoerder Van Gijzel in het debat en om zijn kritiek én de enquêtecom-missie aan te tasten, zou de brief bewust in ,,het circuit'' zijn gebracht.

Uiteindelijk speelde het gebeuren geen inhoudelijke rol in het debat, maar voor de enquêtecom-missie was het allemaal uiterst pijnlijk. En toen Van den Doel vanochtend vroeg tot overmaat van ramp ook nog eens niet meestemde met de kritische moties over de ministers Borst en Jorritsma, was de teleurstelling compleet. Met nauwelijks verholen woede op de gezichten viel de parlementaire enquêtecommissie Vliegramp Bijlmermeer uiteen.