Reuzenboek met litho's

Veertien beeldende kunstenaars, onder wie Pieter Laurens Mol, Emo Verkerk en Harald Vlugt, en veertien schrijvers, onder wie Benno Barnard, Adriaan van Dis en Gerrit Komrij werken mee aan een bijzonder project: ze hebben prenten en teksten geleverd voor een enorm boekwerk dat op de enige grote steendrukpers die nog in Nederland staat, gedrukt wordt.

Dit boek met de titel De Nomade die het thema van de literaire teksten en de prenten aangeeft, is de eerste uitgave van een nieuwe Nederlandse kunstuitgeverij voor `grafiek in steendruk in de ruimste zin des woords,' aldus een van initiatiefnemers, beeldend kunstenaar Harald Vlugt.

,,Steendruk of lithografie is een subtiele maar zeer arbeidsintensieve druktechniek. Je moet op grote stukken kalksteen tekenen, je moet er bij zijn om de kleuren in te stellen, en een hogere oplage dan 10.000 is niet mogelijk. Dat is volkomen tegen de tijdgeest, waarin kunstenaars het liefst zo snel mogelijk zo'n hoog mogelijk oplage hebben,'' vindt Harald Vlugt, die door toeval in aanraking kwam met de enige steendrukkerij in Nederland waar nog een grote Duitse Johannisberger steendrukpers uit 1926 staat, Forrer Steendruk in Bussum. Zij drukken, net als de twee andere steendrukkers in Nederland, P. Clement en R. Brattinga, litho's voor kunstenaars. ,,Maar er zijn steeds minder kunstenaars die de techniek kennen,''zegt lithograaf Gert Jan Forrer, die vreest dat zijn vak verdwijnt. Om dat te voorkomen zijn Harald Vlugt en zijn collega-kunstenaar Pieter Bijwaard met een kunstenaarsinitiatief gekomen, de eerste Nederlandse kunst-steendrukuitgeverij-zonder-winst-

oogmerk Bonk Editions. ,,We willen met allerlei projecten kunstenaars in contact brengen met steendrukgrafiek,''zegt Bonk-stichtingsvoorzitter R.J. Blekemolen. ,,Dit boek, gedrukt op papier van 100 procent lompen is een manier, maar je kunt ook steendruk op keramiek maken: voor Artsen-zonder-Grenzen heeft tekenaar Peter Pontiac bij Forrer al een bord met een litho bedrukt.''

Drie jaar lang hebben Vlugt en de anderen samen met de drukkers Gert Jan en zijn broer Martijn Forrer gewerkt aan het boek van 40 bij 50 cm, gebonden in kalfsleer, dat in de nazomer verschijnen zal in een oplage van honderd. Sommige kunstenaars kregen de 175 kilo zware kalkstenen om op te tekenen thuisbezorgd, anderen kwamen hun computerbewerkte beeld in de drukkerij in Bussum op lithosteen zetten. Ondertussen benaderden schrijvers Joost Zwagerman en Luc Peteghem auteurs als Cees Nooteboom, Hafid Bouaza, Elma van Haren en Dirk van Weelden, die net als de beeldende kunstenaars een bijdrage over het thema `nomade' te leveren. Wat ze geschreven hebben, en wat de kunstenaars tekenden of schilderden op steen, is dit weekeinde al te zien in de Bussumse steendrukkerij. Daar leggen de gebroeders Forrer de laatste hand aan het reuzenboek. ,,Het drukken zelf duurt niet zo lang, maar je bent soms een week bezig met de kunstenaar om de kleuren uit te kiezen,'' zegt Gert Jan, die zich meesterdrukker mag noemen. Hij leerde het ambacht van zijn vader, de kunstenaar en steendrukker Jan Forrer, naar wie nog een inktkleur, Forrer-blauw, is genoemd.

Preview boek Nomade, 28 mei tot 22u, 29 mei 10-18u, 30 mei 13-17u, Forrer Steendruk, Boekweitplein 1, Bussum. Inl. 035 - 6916657.