Dansen in een stevige tent

Onder de Domtoren staat een vrolijk gekleurde tent. Wie erin wil moet zijn schoenen uitdoen. Dat is het begin van een uitvoerig ritueel. Zikr, legt onze gastheer uit, is `iets dat je niet mag vergeten'. In Egypte houdt men heel erg van Zikr. Zomaar iemand rolt er op zomaar een plein een tapijt uit, hij zet er een stel luidsprekers naast en direct ziet het tapijt zwart van de dansende mensen.

Wat Sabri Saad el Hamus in Holland het meest van alles mist is Zikr, maar misschien kan hij het feest ook met Hollanders vieren, in een stevige tent vanwege het Hollandse weer. En inderdaad, windstoten belagen het dak, waardoor de geometrisch bedrukte lappen golven. Zikr heeft zijn oorsprong in een tak van het soefisme, vertelt de gastheer nog, en dan geeft hij het woord aan een koranzanger. Minutenlange contemplatie aan bezoekerszijde, kracht verzamelen voor het dansen. Een cassettebandje gaat aan: muziek van zangers en blazers en een legertje trommelaars. De zanger op het podium klapt zijn koran dicht en swingt, een meezingmicrofoon in de aanslag. Sabri Saad el Hamus stelt het publiek op in rijen. Tegenover elkaar zodat je elkander kunt zien. Alleen mag dat niet want je moet je op jezelf concentreren en steeds dezelfde bewegingen maken: maaien met de armen, het bovenlijf laten zwiepen. Het ritme zweept die lijven op, het bloed stroomt naar de hoofden en niet iedereen houdt dit vol, een uur of langer nog. Sabri Saad el Hamus houdt het wèl vol, hij danst tussen de rijen door en lijkt ontroerd.

Sabri Saad el Hamus speelde in de televisieseries Pleidooi en Oud Geld en in de mooie solovoorstelling De Egyptische Schaatser. Sabri Saad el Hamus is acteur - wat niet automatisch betekent dat Zikr theater is. Het Utrechtse Festival a/d Werf ontwikkelt zich meer en meer tot een pendant van de reality-televisie: geënsceneerd en in een lijst gezet wordt leven in elk geval theatraal. Dat leven zoeken de makers in verre landen, of dichter bij huis: op straat. Over straatjongeren gaat Hertje, hertje, koms es hier bedacht door Harm van Geel.

Twee jongens en een meisje zitten in de penarie. Ze hebben geen werk en geen aanzien en niemand die hen ziet. Daarom bezien zij elkaar, met filmcamera's en fel licht. Het meisje poseert stralend als Marilyn Monroe. Even later draagt zij op haar buik een bord met de mededeling dat er in die buik een baby'tje groeit: niet gepland en aanleiding gevend tot ruzies tussen de jongens. In de duellen danst Karim el Guennouni beter dan de stakerige Harm van Geel, maar geslaagd bewegingstheater wil Hertje, hertje.... niet worden. Te veel keek Van Geel af bij de Belgische theaterman Alain Platèl. De straatjeugd, de in vreemde talen gemompelde monoloogjes, de hiphop, de streetdance, de vage conflictjes en het nog vagere liefdesverhaal: alles Alain Platèl. Haast niets in Hertje, hertje... herinnert aan de originaliteit van Harm van Geels vorige voorstelling Todje. Maar de jongeren in de zaal reageren enthousiast en ik krijg het vermoeden dat het Festival a/d Werf vooral voor hen bedoeld is.

Festival a/d Werf Utrecht. Hertje, Hertje, kom es hier, door Harm van Geel, in het Huis a/d Werf, en Zikr, door Sabri Saad el Hamus, op locatie. Zikr t/m 29/5. Inl. (030) 2315355.