Turkije krijgt links-rechtse coalitieregering

De nieuwe Turkse regering wordt een coalitie van de centrum-linkse DSP-partij van Bülent Ecevit, de centrum-rechtse ANAP-partij van Mesut Yilmaz, en de extreem-nationalististische MHP van Devlet Bahçeli.

Gisteren rondden de drie partijen hun besprekingen af over het regeringsprogramma en de lijst van ministers. Vandaag zouden de drie partijleiders de laatste obstakels voor een nieuwe regering uit de weg ruimen. Eveneens vandaag nog zou de lijst van ministers worden aangeboden aan president Demirel.

De DSP (Democratisch Links) en de MHP (Partij van Nationalistische Actie), beide nationalistische partijen, waren de grote winnaars bij de verkiezingen van 18 april. Algemeen werd er in Turkije van uit gegaan dat ze samen zouden proberen om een coalitie te vormen. Toch verliep de toenadering tussen de DSP en de MHP niet zonder problemen. Met name in de DSP bestaat er weerstand tegen samenwerking met de MHP.

Even leek de coalitievorming zelfs op de klippen te lopen toen Rahsan Ecevit, echtgenote van Bülent en vice-voorzitter van de DSP, in een vraaggesprek wees op het verleden van de MHP. In de jaren zeventig vermoordden de nauw met de MHP verbonden Grijze Wolven een groot aantal (extreem-)linkse tegenstanders. ,,Is de MHP echt veranderd?'', zo vroeg mevrouw Ecevit zich af. MHP-leider Bahçeli, die zijn partij al enige jaren een gematigde koers probeert te laten varen, reageerde woedend op de uitlatingen van mevrouw Ecevit en zette de coalitiebesprekingen enige tijd stop.

Hoe groot het wantrouwen tussen beide partijen nog is, bleek, aldus politieke bronnen, uit de gesprekken over de verdeling van de ministersposten. Ecevit zou onmiddellijk bij het begin van de besprekingen al hebben gezegd dat de MHP onder geen beding de nieuwe minister van Binnenlandse Zaken zou mogen leveren, omdat de nationalisten anders een veel te grote invloed zouden krijgen op strategisch-belangrijke benoemingen. Ook op het ministerie van Onderwijs (dat de MHP graag in handen wil krijgen om zo het nationale gevoel bij scholieren en studenten te stimuleren) zou Ecevit een veto hebben gelegd. Het is nog onduidelijk of er een ministerie van `Turkse Zaken' komt, zoals de MHP in haar verkiezingsmanifest eiste. De MHP wil met dit ministerie de banden met broedervolken in vooral Centraal-Azië aanhalen.

De zakenwereld reageerde gisteren verheugd op de vorming van de nieuwe regering. Volgens topindustrieel Rahmi Koc is deze coalitie sterk genoeg ,,om de moeilijke beslissingen te nemen die de Turkse economie nodig heeft''. Het Internationaal Monetair Fonds dringt er al enige tijd bij Ankara op aan om structurele hervormingen door de te voeren in, bijvoorbeeld, de sociale zekerheid en de banksector.

Algemeen wordt in Turkije verwacht dat de nieuwe regering een nationalistische koers zal voeren. Zowel Ecevit als Bahçeli zet vraagtekens bij een al een enthousiaste en kritiekloze toenadering tot de Europese Unie en beiden zijn tegenstander van concessies over de kwestie-Cyprus.