Khatami bepleit `duurzaam pluralisme' in Iran

De Iraanse president, Mohammad Khatami, heeft zondag gepleit voor de vestiging van ,,duurzaam pluralisme en islamitische democratie''in Iran. In zijn hardste pleidooi voor ingrijpende politieke verandering in zijn land onderstreepte Khatami dat ,,we moeten proberen te bewijzen dat vrijheid in overeenstemming is met de islam. Denk niet dat de islam tegen vrijheid is.'' Khatami's toespraak werd rechtstreeks uitgezonden door radio en televisie.

Khatami sprak op de tweede verjaardag van zijn eigen verkiezing in het Azadi-stadion in Teheran tot 100.000 leden van de nieuwe Iraanse gemeenteraden, die in februari werden gekozen. Boven het stadion hing een grote witte ballon, met de tekst `Lang leve Khatami'. In het stadion riepen vrouwen `Khatami, Khatami, wij steunen u' en `Khatami, de held, is de beschermer van de wereldvrede'.

De Iraanse president stuit bij zijn streven naar liberalisering van de Iraanse maatschappij op fel verzet van de conservatieve factie, die met de Opperste Leider als aanvoerder en haar dominantie over rechterlijke macht, veiligheidsdiensten en parlement nog veel macht heeft. Op de conservatieve factie, die voortdurend zegt voor de waarden van de islam en de Islamitische Revolutie op te komen, doelde Khatami toen hij zei: ,,Niemand mag zich verschuilen achter waarden en leuzen. Niemand mag zich boven de wet achten. Iedereen moet zich aan de wet houden.'' Hij voegde daaraan toe: ,,De Revolutie, de vrijheid, de Opperste Leider van de Islamitische Republiek en de islam zijn niemands monopolie.''

De toespraak van Khatami kwam enkele dagen na een waarschuwing van Opperste leider ayatollah Ali Khamenei aan de voorstanders van een verdere liberalisering dat culturele en politieke evolutie de ,,vijanden van het regime'' in de kaart speelt.

Khamenei eiste tegelijk dat de ideologische preselectie van kandidaten voor de parlementsverkiezingen door de Raad van Hoeders van de Grondwet gehandhaafd blijft. Volgens hem zou elke versoepeling daarvan leiden tot infiltratie door tegenstanders van de Islamitische Republiek.

In Iran worden volgend jaar parlementsverkiezingen gehouden. Khameneis waarschuwing maakt nu al duidelijk dat over de kwestie van de selectie van de kandidaten, die het de conservatieven mogelijk maakt het aantal liberalen binnen de perken te houden, een felle strijd zal worden gestreden. Bij de gemeenteraadsverkiezingen van februari, waarvoor de kandidaten niet door de Hoeders werden getoetst, boekten Khatami's aanhangers een grote overwinning. (Reuters, AFP)