`Wij willen het publiek wakker schudden'

Het Berlijnse viertal Atari Teenage Riot speelt vandaag op het Dynamo Open Air-festival. ,,Ik houd van muziek die mensen in verwarring brengt'', zegt Alec Empire, de programmeur van de groep.

Wegens het uitlokken van geweld tegen de politie werd de Duitse popgroep Atari Teenage Riot onlangs in Berlijn gearresteerd, omdat tijdens hun opruiende optreden rellen uitbraken. Al sinds de groep in 1992 begon, is het voornaamste doel de luisteraars in actie te laten komen tegen de autoriteiten.

De muziek van Atari Teenage Riot, te horen op de nieuwe cd 60 Second Wipe Out en dit weekeinde live op het Dynamo Open Air-festival bij Eindhoven, is in elk geval enerverend. Zanger/programmeur Alec Empire (27) bedacht er de term Digital Hardcore voor: een met drummachines, computers en gitaren gemaakte furieuze mengeling van de opwindendste geluiden uit de popmuziek, van oude rock & roll en soul tot punk, hardrock, militante hiphop en elektronische dance. Dat wil zeggen: snelle, inventieve ritmes, harde punk- en metal-gitaren, overstuurde noise die doet denken aan het geluid van boren en kettingzagen, en gillende en schreeuwende stemmen. Empire, die samen met Nic Endo de muziek maakt – de andere leden Hanin Elias en Carl Craig nemen het zingen/roepen/gillen voor hun rekening – noemt de live-opnamen van soulzanger Otis Redding als inspiratiebron voor de ritmes op het nieuwe album. ,,Die beats waren funky en enerverend. Ze bleken goed samen te gaan met gitaren en agressieve geluiden.''

Sommige van de ritmes doen denken aan de beats die in heftige dance-stijlen als jungle en big beat voorkomen, maar Empire zegt geen fan van die genres te zijn. Hij vindt ze te gevoelsarm en weinigzeggend.

Zelf heeft Empire een duidelijk doel met de muziek van Atari Teenage Riot: de luisteraars wakker schudden, zodat ze zich er bewust van worden dat het de verkeerde kant op gaat met de wereld en er iets aan gaan doen. Het wereldbeeld dat hij verkondigt is tamelijk warrig en simplistisch: een radicaal linkse visie waarin overheidsbemoeienis een voorteken van fascisme is en anarchie als de oplossing wordt gepresenteerd. Je zou er niet aan moeten denken dat hij ooit aan de macht komt, al wekken de oprechte woede en bezorgdheid waarmee Empire zijn betoog houdt sympathie.

Interessanter dan de boodschap van Atari Teenage Riot is de muziek. Het knappe daarvan is dat het wild en uitzinnig overkomt, maar bij nadere beluistering heel precies en geordend in elkaar zit. De nummers op 60 Second Wipe Out zijn in beginsel pakkende popsongs, die op een extreme manier worden gespeeld, vol sterk vervormde geluiden. Alec Empire vertelt dat hij veel luistert naar experimentele, extreme Japanse noise-muziek. ,,Er zit veel energie in noise. Het is voor mij een symbool van leven. Als mensen opgewonden zijn, als er iets gebeurt, maakt dat lawaai – of het nu euforisch gejuich van een menigte of gekreun bij seks is. De dood is stil. Ik houd van muziek die mensen in verwarring brengt, omdat die ze dwingt op te letten.''

Voorspelbaar is de muziek van Empire zelden, of het nu de Digital Hardcore van Atari Teenage Riot of de subtielere elektronische experimenten op zijn solo-albums betreft. Vooral Empire's timing is bijzonder. Hij laat zijn nummers onverwachte wendingen nemen, plaatst felle uitbarstingen op momenten dat er rustiger passages lijken te komen en speelt met tempo's: dan weer een ontspannen mid-tempo, dan weer onnavolgbaar supersnel. Op de vraag door wie hij in die muzikale aanpak beïnvloed is, heeft Empire aanvankelijk geen antwoord. ,,Geen muzikanten, want er is geen andere band die zo werkt. Eerder de vrijheid die je hebt als discjockey. Je kunt gemakkelijk grote sprongen maken door twee heel verschillende platen te combineren. Ik vind het jammer dat de meeste DJ's nu juist heel voorspelbaar zijn: vaak weet je precies op welk punt ze de volgende plaat erin gaan mixen.''

Atari Teenage Riot speelt vandaag op Dynamo Open Air in Mierlo.