Marktaandeel van ABN Amro daalt

De beleggingsfondsen van ABN Amro presteren ondermaats. Dat kan de conclusie zijn uit een onderzoek van Rabo-dochter Iris naar de fondsen die in Nederland worden aangeboden. Het martkaandeel van de grootste bank van Nederland loopt terug van 21,2 procent naar 19,9 procent, terwijl het beleggingsresultaat van ABN Amro's fondsen 6 procent bedraagt, tegen 9 procent van de gehele markt. Overigens ziet ook Robeco, net als onderzoeker Iris onderdeel van de Rabobank, het marktaandeel dalen. De marktleider beheerste volgens het rapport vorig jaar 34,8 procent van de markt tegen 35,5 procent vorig jaar.

Van enige schrik over de conclusies lijkt bij directeur J. Fieret van ABN Amro Asset Management geen sprake. Hij is meer dan tevreden over zijn beleggingsfondsen in 1998 en betwist de uitkomsten van Iris. ,,Het meten van marktaandelen is bij beleggingsfondsen een lastige kwestie'', stelt hij in een reactie. ,,Een ander onderzoek levert zonder twijfel weer andere cijfers op. Bij de berekening van het rendement vergelijkt Iris rijp en groen doorelkaar. Omdat wij relatief veel obligatiefondsen hebben scoren wij gemiddeld lager.'' Zeker in de afgelopen jaren is het rendement van aandelenfondsen veel hoger geweest, dan van de – minder riskante – obligatiefondsen.

De dominantie van de obligatiefondsen bij ABN Amro loopt in elk geval terug. Enerzijds omdat het meerendeel van de nieuwe inleg bij de fondsen naar aandelenfondsen gaat, maar ook omdat ABN Amro ruim 1 miljard gulden zag stromen uit het Obligatiegroeifonds.

Ook ABN Amro voert een eigen onderzoek uit naar de Nederlandse markt voor beleggingsfondsen, maar de uitkomsten daarvan zijn pas over twee weken beschikbaar. ,,Informatie voor zo'n onderzoek is noodgedwongen afkomstig van de aanbieders, de concurrenten dus. Om een goed beeld te krijgen voor de Nederlandse situatie moet je eigenlijk weten wat in Nederlandse handen is en wat niet. Veel fondsbeheerders zijn, logischerwijze, lang niet altijd bereid om dat aan Iris of aan ABN Amro te vertellen. Vooral bij oudere beleggingsfondsen als Robeco staat relatief veel in het buitenland uit.'' Om een vollediger beeld te krijgen van de Nederlandse markt pleit Fieret ervoor om onafhankelijke partijen, zoals de Nederlandsche Bank, Centraal Bureau voor de Statistiek en Nyfer (onderzoeksinstituut van Nijenrode), zich te lagen buigen over een onderzoek.

De totale markt voor beleggingsfondsen (naast aandelenfondsen en obligatiefondsen ook vastgoed en gemengde fondsen) nam vorig jaar toe met 14 procent tot 170 miljard gulden, tegenover een groei van 19 procent in het jaar ervoor. Zo'n 6 procent van deze stijging is het gevolg van instroom van vers kapitaal. ,,Persoonlijk valt die stijging mij tegen'', stelt Fieret. ,,Aan de populariteit van het beleggen ligt het niet dus kan je alleen maar concluderen dat mensen liever zelf de beurs opgaan.''

Mede door het relatief grote belang van aandelenfondsen bij de ING Bank scoort deze bank met 18 procent het hoogste rendement. Inclusief de Postbank behoort de ING Groep tot de derde speler op de markt voor beleggingsfondsen met een aandeel van bijna 12 procent. Het onderzoek van Iris wijst ook uit dat de markt steeds meer versnipperd raakt. Geen financiële instelling kan zich nog veroorloven om geen fondsen aan te bieden aan de beleggingsgrage consument. Zeven jaar geleden hadden Robeco en ABN Amro samen nog bijna 70 procent van de markt in handen en nu is dat teruggelopen tot 55 procent. In absolute termen zag Robeco het beheerd vermogen nog wel stijgen, met ruim 6 miljard tot 59 miljard. De twee bekende aandelenfondsen Robeco en Rolinco zagen vorig jaar maar liefst 2,5 miljard gulden wegstromen. Mede door de komst van nieuwe fondsen steeg het saldo ingelegd kapitaal met 500 miljoen gulden.

Op de markt voor vastgoedfondsen blijft Robeco veruit de grootste aanbieder met een aandeel van 45 procent. Met een waardestijging van krap 10 procent, waarvan de helft als gevolg van het beleggingsresultaat, bleven de fondsen achter bij de totale beleggingsmarkt.

De obligatiefondsen stegen met 4 procent in omvang tot 54 miljard gulden. Het beleggingsresultaat bedroeg 3,3 miljard gulden, maar de groei werd afgevlakt als gevolg van 600 miljoen uitstroom aan kapitaal. Opvallend is het grote aantal kleinere spelers dat beleggingsfondsen aanbiedt. Na de top drie is Fortis met een marktaandeel van 3,6 procent de grootste. Een verdere versnippering van de marktverwacht Fieret niet. ,,Alle banken hebben inmiddels hun huisfondsen, dus, los van niet-Nederlandse aanbieders, verwacht ik niet veel nieuwkomers. Gezien de toenemende mondigheid van de consument denk ik wel dat het belang van de huisfondsen bij de verschillende banken zal afnemen.'' Met andere woorden: de belegger gaat meer en meer shoppen.

Fieret sluit niet uit dat de concurrentie voor de banken uit een andere hoek kan komen. ,,In het Verenigd Koninkrijk zijn bijvoorbeeld de grootwinkelbedrijven actief op de beleggingsmarkt. Ik sluit niet uit dat dit ook in Nederland gaat gebeuren: Vroom & Dreesmann had hier zo'n twintig jaar geleden al plannen voor, toen Staal Bankiers werd overgenomen. Maar toen was de tijd nog niet rijp.''