Spiralen naar bovenmenselijke hoogten

Tussen Andy Barlow en Louise Rhodes van het Engelse duo Lamb, dat optreedt op achtereenvolgens Pinkpop en het Drum Rhythm Festival, heerst tijdens opnamen in de studio een sterke spanning. ,,Die wrijving creëert een hitte. Dat geeft ons energie'', zeggen ze.

De Engelse groep Lamb speelt de komende weekeinden op twee grote Nederlandse popfestivals: Pinkpop en Drum Rhythm, festivals waar de groep al eerder speelde. Geprolongeerd wegens succes, want het waren vooral de live-optredens die Lamb een paar jaar geleden populair maakten in Nederland. Het waren concerten waar iets bijzonders gebeurde: het enthousiasme van zangeres Louise Rhodes en toetsenist/programmeur Andy Barlow was zo aanstekelijk dat er een vonk oversloeg naar het publiek en de optredens voor zowel de muzikanten als de toeschouwers inspirerende ervaringen waren. De sfeervolle, jazzy dance van Lamb is op de cd's – het titelloze debuut-album uit 1996 en het onlangs verschenen tweede album Fear Of Fours – tamelijk ingetogen, maar live erg opzwepend.

Andy Barlow treedt graag op in Nederland, waar het publiek volgens hem meer open staat voor de rijk geschakeerde muziek van Lamb dan in andere landen. ,,In Duitsland bijvoorbeeld genieten de mensen ook wel, maar zie je dat ze staan na te denken in plaats van er in mee te gaan.''

Optredens zijn voor Barlow een uitwisseling van energie tussen de groep en het publiek. ,,Als het op zijn best is, voel ik een heel gerichte, positieve energie naar mij toe komen. Die geef ik terug aan het publiek, komt vervolgens weer bij mij terug, en zo gaat het telkens door: een spiraal die omhoog gaat. Binnen een paar minuten ga ik van menselijk naar bovenmenselijk; de hoogten van drugs zijn miniem vergeleken met de toppen die ik op zo'n moment bereik. Na afloop voel ik mij als een blad dat van een boom valt, langzaam naar beneden dwarrelend. Het is zo intens dat ik na afloop een paar uur lang zit te rillen en nauwelijks een woord uit kan brengen.''

Lamb begon in 1995 als studio-project. Barlow werd benaderd door zangeres Louise Rhodes, die voor haar liedjes iets anders zocht dan de traditionele begeleidingsmuziek van gitaar en drums. Het klikte onmiddellijk. ,,Ik was eigenlijk met een ander project bezig'', zegt Barlow. ,,Maar al binnen een dag nadat we elkaar hadden ontmoet voelde ik een magie die ik niet kon laten liggen.''

De gecombineerde muzikale voorkeuren van de twee leverden een geluid op waarin veel verschillende invloeden doorklonken: jazz, soul, funk, drum 'n' bass, folk, reggae, hiphop en klassieke muziek. In de praktijk, vertelt Barlow, kwam het erop neer dat ze elkaar vaak in de haren vlogen. ,,Ik wilde bijvoorbeeld in een nummer een drum 'n' bass-ritme gebruiken, en Lou wilde juist een klassiek song-arrangement. We trekken en duwen verschillende kanten op. Die wrijving creëert een hitte die we gebruiken, dat is onze brandstof. Het is een kracht die moeilijk te beheersen is. Vooral in het begin maakten we vaak ruzie. Daar heb je niet zo veel aan, omdat het de energie juist wegneemt.''

Bij de opnamen van de tweede cd verliep het anders, zegt Barlow. ,,We hadden twee jaar lang met elkaar opgetrokken, zo'n tweehonderd optredens samen gedaan. Daardoor hebben we elkaar beter leren kennen en ging de samenwerking harmonieuzer – er is nog steeds een sterke spanning tussen ons in de studio, maar het is productiever geworden.''

Het verklaart ook de rusteloosheid in de muziek van Lamb, die bovendien nooit eenduidig klinkt. In sommige nummers op de nieuwe cd zijn de teksten romantische liefdesverklaringen, maar straalt de muziek een donkerder sfeer uit. Barlow: ,,Een nummer als `Fly' heeft een schoonheid die tegelijk iets sinisters heeft. Het is mooi, maar tegelijkertijd ook niet. Ik hou van tegengestelde emoties binnen één nummer. Dat doen we niet bewust: het komt voort uit de manier waarop we op elkaar reageren.''

Een ander voorbeeld is `Alien', een erg persoonlijk liedje waarin Louise Rhodes het kind toezingt van wie ze in die tijd zwanger was. `I hope it's cosy in there', zingt Rhodes. ,,Dat had makkelijk zoetig en sentimenteel kunnen worden. Maar toen ze erover vertelde, stelde ik mij voor hoe dat voor de baby zou klinken. Dus heb ik het geluid een beetje omfloerst gemaakt, ik wilde dat de muziek een claustrofobisch gevoel zou oproepen.''

Het duo werkt op de cd met dezelfde muzikanten die meedoen op het podium, zoals een drummer, een contrabassist en een trompettist. Het is meer dan een begeleidingsband, zegt Barlow, omdat de inbreng van de muzikanten zelf belangrijk is. ,,Het begint bij iets dat Lou of ik bedenk: een melodie, een ritme, of een stukje tekst. Ik neem partijen op die zij spelen, die ik invoer in de computer en bewerk: ik plak verschillende stukjes achter elkaar aan en knutsel nieuwe partijen in elkaar die ik hen vervolgens weer laat instuderen – op de manier die zij willen. Zo gaat het heen en weer.''

Contrabassist Jon Thorne is voor Barlow onmisbaar op een gebied waar hijzelf tekortschiet. ,,Ik kan geen noten lezen, hij wel. Op dit album hebben we in drie nummers strijk-arrangementen. Maar één daarvan bleek niet te werken. Er was geen tijd om een nieuw arrangement te laten schrijven, dus ben ik zelf voor het 24-mans-orkest gaan staan. Ik zei: dat laatste akkoord dat jullie speelden was blauw, dat moet oranje zijn. Jon leunde over mijn schouder en fluisterde: fourths and ninths. Dat riep ik vervolgens naar de muzikanten, waarna het goed klonk. Omdat hij mij zo goed kent, kon hij het interpreteren. Ik praat vaak in termen van gevoelens, kleuren, smaken, wat ik maar kan bedenken om de sfeer te omschrijven die ik bedoel. Daar maakt hij noten en akkoorden van.''

Lamb: Fear Of Fours. Fontana 558 821-2. Lamb speelt zondag 23 mei op Pinkpop in Landgraaf en zaterdag 29 mei op Drum Rhythm in Amsterdam.