Glanzende reputatie

Robert E. Rubin weet wanneer hij uit de markt moet stappen. Dat bewees hij op Wall Street, waar hij in de jaren tachtig een enorm kapitaal vergaarde. Zijn vertrek als minister van Financiën komt nu de Amerikaanse economie gezond is, de internationale crisis bezworen lijkt en het schandaal rond president Clinton is uitgewoed.

Rubin (60) verlaat Washington met een glanzende reputatie. Voor iemand die meer dan zes jaar een hoofdrol speelde in de regering-Clinton is dat op zich al een prestatie. Van alle kanten kreeg Rubin de afgelopen dagen lof - voor zijn verantwoordelijke begrotingsbeleid, zijn zelfverzekerde en tegelijk voorzichtige manier van opereren, zijn bescheidenheid en zijn goede contacten in de politiek en de financiële wereld. ,,Iedereen geloofde dat er niets slechts kon gebeuren zolang hij maar minister van financiën was'', zei Clinton.

Het tijdperk-Rubin zal echter niet alleen de geschiedenis in gaan als een zeldzaam lange periode van economische voorspoed in de VS, maar ook als een tijd van grote financiële onrust elders. De manier waarop Rubin de dramatische monetaire crisissituaties in Mexico (1995) en Azië (1997) aanpakte, heeft niet de algemene waardering afgedwongen die hij kreeg voor zijn rol als architect van het binnenlandse economische beleid.

De investeringsbankier van Goldman Sachs sloot zich in 1991 aan bij de Clintons verkiezingscampagne. Rubin zamelde geld in, leverde advies en werd na de verkiezingen benoemd tot hoofd van de Nationale Economische Raad, een nieuwe groep adviseurs die de president instelde om aan te geven dat de economie in zijn presidentschap een belangrijke plaats zou krijgen. In 1995 werd Rubin minister. Hij stak zijn nek uit door Clinton ervan te overtuigen Mexico met een lening van 12 miljard dollar te hulp te schieten, ondanks zware kritiek uit het Congres. In Mexico keerde de rust terug, maar critici verwijten Rubin dat hij met zijn reddingsplan de kiem legde voor de Aziëcrisis, omdat investereerders in opkomende markten er vanuit konden gaan dat Washington hen bij een crisis zou helpen. De oplossing die Rubin en (zijn opvolger) onderminister Summers via het Internationaal Monetair Fonds (IMF) voor Azië aandroegen, leidde ook tot kritiek: hoge rentes, bezuinigingen en marktopening veroorzaakten werkloosheid en recessie. Naderhand is dit beleid versoepeld.

Fed-topman Alan Greenspan prees Rubin woensdag als ,,een van de meest effectieve ministers van Financiën in de geschiedenis van de natie''. Rubin heeft zich dan ook onderscheiden van sommige voorgangers door zich niet met de Fed te bemoeien. Dat kan hem nog van pas kan komen als hij ooit gevraagd wordt Greenspan op te volgen, iets waarover in Washington al wordt gespeculeerd.