België

Antoon Van Dyck

Hij wordt de Mozart van de schilderkunst genoemd. Zijn leven was kort en turbulent. Van Dyck (1599-1641) was niet zo maar een leerling van Rubens, hij was wispelturig, een liefhebber van vrouwen en boven alles was hij een natuurtalent. Op zijn veertiende schilderde hij al met het gemak van een volleerd meester. Zijn geboortestad Antwerpen pakt deze zomer flink uit met een handvol bijzondere tentoonstellingen waar in totaal 105 schilderijen te zien zijn: de grootste Van Dyck-verzameling van deze eeuw. Alle informatie over de tentoonstellingen en evenementen is te lezen in de speciale gids die de VVV-Antwerpen heeft uitgegeven (595 frank/ƒ30) Voor de tentoonstellingen wordt aangeraden te reserveren, in Nederland kan dat bij VVV en GWK-kantoren. Van Dyck, 15 aug-15 sept. InIVVV-Antwerpen, Grote Markt 15, 00-3232320103.

SMAK

Na 24 jaar strijd heeft het Gentse Stedelijk Museum voor Actuele Kunst (SMAK) eindelijk zijn eigen gebouw, losgemaakt van het Museum voor Schone Kunsten in Gent. De zalen zijn sereen, licht en hebben een logische structuur. Voor de opening, die op 8 mei plaatshad, is aan een aantal kunstenaars gevraagd speciaal voor deze gelegenheid een kunstwerk te maken. Deze tentoonstelling is nu te zien in het SMAK, Citadelpark, Gent. T/m 5 dec, di-zo, 10-18u. Inl 00-32922111703.

Matonge

Bij de Naamse Poort in Brussel begint de unieke Afrikaanse wijk, die door de bewoners Matonge wordt genoemd. Hier zijn tal van restaurants, cafés en winkels met exotische gerechten en waren. Op 15 mei viert de wijk de hele dag feest. Talrijke Afrikaanse culturele verenigingen presenteren zich op en rond vijf grote podia. Percussie, zang, gastronomie, textiel en schilderkunst uit de Afrikaanse gemeenschap zijn te bewonderen in een zeer origineel decor. Matonge, 15 mei vanaf 10u, Naamse Poort tussen de Waverse en Elsense Steenweg, Brussel.

En verder

Concert van componist Philip Glass in de Stadsschouwburg Brugge, Adriaan Willaertsstraat 2, Brugge, om 20u 00-3250443060; Dans: I said I, door Rosas in een choreografie van Anne Teresa De Keersmaecker in het Lunatheater, Sainctelettesquare 20, Brussel t/m 15 mei 00-3222015858; overzichtsexxpositie van de Vlaamse schilder Pol Mara t/m 29 aug in het Cultureel Centrum A. Spinoy, Mechelen 00-3215294000.

Duitsland

Wereldtheater

Johann en Jutta Bossard leven niet meer; hun urnen rusten onder een ronde steen, middenin hun achtergelaten kunstwerk, daar voorbij Jesteburg, aan de noordelijke rand van de Lüneburger Heide. Een huis met een eigenwijs puntdak, een grillige tempel en een laan met bizarre sculpturen: dat is de wereld waarin het echtpaar zich lekker voelde. De gebouwen met hun gekleurde vensters zijn van binnen schemerig, want Johann had een glazen oog en schuwde helder licht. In het halfduister broedde hij op zijn visioenen, die gestalte kregen in bijvoorbeeld de Sprookjeskamer, de Edda-zaal en het beeld De wolk. Bossardweg 95, Jesteburg-Wiedenhof; di-vr 9-17u, za en zo 10-18u. Inl 00-494183/5112.

Slempen

Westfalen kocht, zo heet een boekje met 125 tips voor culinaire evenementen vlak over de grens. Het hele jaar door kan de gourmet wel ergens in Westfalen iets bijzonders proeven. Zoals asperges in Sassenberg (t/m eind juni), wijn in Bad Salzuflen (augustus) of aardappels in Wilnsdorf (september). Het boekje, voorzien van regionale recepten, is te bestellen bij het Landesverkehrsverband, Friedensplatz 3, 44135 in Dortmund. Inl 00-491805175180.

Spoorzoeken

Het romantische stadje Heidelberg heeft ook een lugubere kant. Christian Laubert neemt belangstellenden mee naar het oude centrum en doet al wandelend een boekje open over de misdaden die daar ooit werden gepleegd. Soms alleen in Lauberts verbeelding: deze gids is een geboren verteller en niet alle details van zijn story's komen overeen met de controleerbare werkelijkheid. Inl 00-496221/603518.

En verder

Bezinningsweekends in de oecumenische abdij Niederaltaich bij het Beierse Woud 00-499901208208; libelles en ijsvogels zoeken met bioloog Michael Anselm uit Hamburg 00-494063974748; jugendstil-glas-in-lood van Louis C. Tiffany t/m 13 juni in het Museum für Kunst und Gewerbe in Hamburg 00-494024862630; Richard Serra t/m 20 juni in Museum Kurhaus in Kleef 00-49282175010; Kandinsky-retrospectief t/m 27 juni in de Kunsthalle van Tübingen 00-49707196910; Karel Appel t/m 11 juli in de Städtische Galerie in Karlsruhe 00-49721-133-4401; The Wall, ruimtelijk olievatenproject van Christo en Jeanne-Claude, t/m 3 okt in de Gasometer van Oberhausen 00-4920821295.

Frankrijk

Wozzeck

De opera Wozzeck (1925) van Alban Berg naar het drama Woyzeck (1836) van Georg Büchner, gaat over een ongelukkige held in een vreselijke wereld. De schitterende muziek, in een door Berg nog niet consequent toegepaste twaalftoonstechniek, betekent een keerpunt in de operageschiedenis van de twintigste eeuw. De intensieve muzikale leiding van Jeffrey Tate, de regie van Pierre Strosser en de dramatische vertolking van Jean-Philippe Lafont in de titelrol, zorgen voor een heel aangrijpende voorstelling. Parijs, Opéra Bastille, 14, 18, 22 en 25 mei. Inl 00-33836697868.

Theater

In Parijs is theaterbezoek kostbaar. Daarom is de jaarlijkse actie Prenez une place, venez à deux, je betaalt één plaats en je krijgt er twee, een zeer geliefd evenement en dit jaar is dat op 18, 19 en 20 mei. De volgende stukken zijn bepaald aan te bevelen: Het intellectuele Copenhaque, over twee atoomgeleerden van Michaël Frayn voor onbepaalde tijd in het Théâtre Montparnasse (00-33143227774); Mademoiselle Else van Arthur Schnitzler in de vertolking van Isabelle Carré in de titelrol, voor onbepaalde tijd in het Petit Théâtre de Paris (00-33142800181); Le Bel Air de Londres van Dion Boucicault, vooral om de extravagante vertolking van Robert Hirsch voor onbepaalde tijd in het Théâtre Porte Saint Martin (00-33142080032); Le Révizor van Nikolaï Gogol voor onbepaalde tijd afwisselend met andere stukken in de Comédie Française (00-33144581515). l'Ultima Récitale, een muzikale komedie over een krankzinnige diva en haar tengere pianiste t/m 29 mei in het Théâtre Mogador (00-33153323200). Parijs, 18, 19 en 20 mei. Inl 00-33142784472.

Plantenfestival

Sinds 1982 vinden twee ker per jaar, in mei en in oktober, in het romantische park en de bijgebouwen van het Château de Courson, de bij de Parijzenaars zeer geliefde Journées des Plantes plaats. Dit jaar tonen en verkopen tweehonderd boomkwekers, botanisten en verzamelaars uit heel Europa hun laatste scheppingen. Er zijn ook lezingen over het tentoongestelde en rondleidingen door het park. Courson, Château, 14 mei van 14-18u, 15 en 16 mei van 10-18u, Carte Michelin 196: 35 km ten zuiden van Parijs via RN 20 tot Arpajon Centre, vervolgens D 97 richting Limours.

Inl 00-33164589012.

En verder

Monnet, Le Cicle des Nymphéas t/m 2 aug in het Musée de l'Orangerie te Parijs 00-33142974816; Retrospective Gutai t/m 27 juni in het Jeu de Paume te Parijs 00-33142606969; l'Art Égyptien au temps des pyramides t/m 9 aug in Grand Palais te Parijs 00-33144131717; Maroc, les trésors du royaume t/m 18 juli in het Petit Palais te Parijs 00-33142651273; Les Années Cubistes t/m 18 juli in het Musée d'Art Moderne van Villeneuve-d'Ascq, Lille; 00-33320196868, l'École de Nancy 1889-1909 t/m 26 juli in de Galeries Poirel in de Rue Victor Poirel in Nancy 00-33383323125.

Groot-Brittannië

Fourth Wall

Bij het film- en videoproject Fourth Wall wordt de blinde buitenmuur van het National Theatre de komende drie donderdagen en zaterdagen in een groot projectiescherm veranderd. Video-installaties van hedendaagse kunstenaars als Tacita Dean, Stephen Murphy, William Raban en Mark Wallinger zweven boven het tij van de Theems. Het beste uitzicht op Fourth Wall heeft u vanaf Baylis Terrace, op de tweede verdieping van het National Theatre, of natuurlijk vanaf de overkant, de noordoever van de rivier. Fourth Wall: 13 & 15 mei om 21u30; 20, 22, 27 en 29 mei om 21u45. Inleidingen: Behind the Wall talks in de foyer van de National Theatre op donderdag 13, 20 en 27 mei om 19u45. Metro Embankment. Inl 00-441714523400.

Elgar

Het Philharmonia Orchestra, een van de vaste bespelers van de Royal Festival Hall, heeft een serie van drie concerten rondom de Britse componist Edward Elgar (1857-1934) samengesteld. De drie programma's worden gedirigeerd door Richard Hickox, wereldwijd gezien als de meest toegewijde ambassadeur van Britse muziek. Truls Mork is op 27 mei solist in Elgars Celloconcert, op 3 juni zingt mezzo-sopraan Anne Sofie von Otter de liederencyclus Sea Pictures en in de uitvoering van Elgars Oratorium The Dream of Gerontius op 6 juni neemt Bryn Terfel de baspartij voor zijn rekening. Elgar Series in de Royal Festival Hall: 27 mei en 3 & 6 juni. Kaarten: 00-441719604242.

What's On

Er zijn veel manieren om erachter te komen wat er in Londen te doen is. Het kopen van de Time Out, het wekelijkse overzicht met de bijnaam London's living guide, is waarschijnlijk de bekendste (£ 1.80). Time Out is zeer bij de tijd: actueel en hip, veelal gericht op een jong uitgaanspubliek en geschreven in een jargon dat past bij die doelgroep. What's On in London is de minder bekende, serieuze en oudere broer van Time Out. Voor £ 1.40 krijgt u bijna 100 pagina's in een saai lettertype en een saaie opmaak. Maar de informatie is uitstekend. Theater, klassieke muziek en beeldende kunst zijn ruim bedeeld, de Diary of daily events bevat een overzicht van markten, veilingen en bijzondere activiteiten en vooral de speciaal `uitgelichte' evenementen zijn vaak zeer de moeite waard. Al kunt u voor het nieuwste restaurant toch beter op de tips van Time Out afgaan. What's On in London iedere woensdag in de kiosk.

En verder

T/m 23 mei Brighton Festival Brochure 00-441273706771 & kassa 00-441273674692. Mamma Mia! musical met 27 Abba-hits in het Prince Edward Theatre 00-441714475400; t/m 27 juni New Art for a New Era, de keuze van Russische schilder Malevich in de Barbican Art Gallery 00-441716384141; t/m 4 juli Kandinsky: Watercolours and other works on paper in de Royal Academy 00-441713008000; t/m 25 juli The Arts of the Sikh Kingdoms in het Victoria & Albert Museum 00-441719388441; From the bomb to the Beatles in het Imperial War Museum 00-4401714165320.

Italië

Pompei

Een gedetailleerde tentoonstelling in het Archeologisch Museum van Napels, waar veel van de kunstschatten uit Pompei zijn ondergebracht, biedt een overzicht van het dagelijkse leven in Pompei voordat de stad in het jaar 79 door as en steentjes uit de Vesuvius werd bedekt. Veel nadruk ligt op de technologische en wetenschappelijke verworvenheden uit de tijd, van vloerverwarming en een `mijlenteller' die aan een kar was vastgemaakt, tot de manier waarop hernia werd behandeld en nierstenen verwijderd. Piazza Museo 17. T/m 18 juli. Wo t/m ma 10-20u. Inl 00-39081440315.

Cartoon

Voor de elfde keer opent morgen in Rome de Expocartoon, een vierdaagse manifestie die helemaal is gewijd aan getekende figuren: in strips, in films en ook in hun driedimensionale imitaties. Speciale aandacht gaat dit jaar uit naar de tekenaars Corrado Roi (Dylan Dog), Ivo Milazzo (Ken Parker en Rex) en Guido Buzzelli (Zorro). T/m 16 mei. Van 10-20u. Inl 00-390651781.

Vlamingen

De Vlaamse kunsthistoricus Didier Bodart is erin geslaagd een groot aantal Italiaanse kunstbezitters over te halen hun doeken beschikbaar te stellen voor een tentoonstelling in het dorpje San Martino in Cimino, vlakbij Viterbo. Het resultaat is een expositie van een honderdtal schilderijen die anders nooit te zien zijn, waaronder enkele meesterwerken van Van Dyck en Rubens. Palazzo Doria Pamphili. T/m 6 juni. Di t/m vr 10-12u30 en 15-19u30, za en zo 10-19u30. Inl 00-390761304795.

En verder

Lo Scheggia, de jongere broer van Masaccio t/m 16 mei in de Casa Masaccio in San Giovanni Valdarno in Toscane 00-390559126320; de Maya's t/m 16 mei in Palazzo Grassi in Venetië 00-390415229875; les Fauves t/m 16 mei in Palazzo Bricherasio in Turijn 00-39011544087; topstukken uit het oude Egypte t/m 5 juli in Palazzo Strozzi in Florence 00-39055287117; Opera in Rome: de Aida op 18-20-22-23-25-27-29-30 mei; de Italiaanse voetbalcompetitie nadert zijn ontknoping. Met nog twee wedstrijden te spelen staat Lazio een punt voor op Milan. Zaterdag Fiorentina-Lazio en Milan-Empoli, op 23 mei Lazio-Parma en Perugia-Milan.

New York

Ballet

HetNew York City Ballet bestaat 50 jaar en ter gelegenheid daarvan heeft de New York Historical Society een tentoonstelling ingericht. Het is een chronologisch overzicht, te beginnen met foto's van de oprichters George Balanchine en de financier Lincoln Kirstein, portretten door onder anderen Lucian Freud en Paul Cadmus en tal van andere foto's en memorabilia. Dance for a City: Fifty Years of the New York City Ballet, 2 West 77th Street. T/m 15 aug. Inl 00-12128733400.

The Bronx

Bij de New Yorkse wijk The Bronx denkt men nog steeds aan uitgebrande huizen en The Bonfire of the Vanities. Er is echter veel veranderd en hiervan wil de tentoonstelling `Urban Mythologies: The Bronx Represented Since the 1960's in de Bronx Museum of the Arts, getuigen. Al het werk komt uit de collectie van het museum, met veel foto's, graffiti (geboren in de Bronx) en werk van bekende kunstenaars die er hun domicilie hebben of hadden, zoals Tim Rollins and K.O.S., John Ahearn en Pepe Osario. 1040 Grand Concourse, bij 165th Street. T/m 5 sept.

Inl 00-17186816000.

Century 21

Een van de geheimen van de goedgeklede maar niet per se bemiddelde New Yorker is de Sample Sale, maar dat is een al lang uitgelekt geheim. Een andere manier om goedkoop te winkelen zijn de zogenaamde Discount Stores. De belangrijkste ervan, Century 21 in Downtown Manhattan biedt op een goede dag 50-75% korting op kleding en accessoires van onder meer Gucci, Diane von Fürstenberg, Prada, Miu-Miu en Paul Smith. Een goede neus en enige volharding is hier bij het winkelen wel gewenst en onder de shoppende concurrenten bevinden zich curatoren van het Fashion Institute of Technology en het Costume Institute van het Metropolitan Museum.

Cortlandt Street, bij het World Trade Center.

Inl 00-12122279092.

En verder

The American Century: Art & Culture 1900-2000, Deel 1, 1900-1950 in het Whitney Museum t/m 22 aug 00-12125703676; The Museum as Muse: Artists Reflect in het Museum of Modern Art t/m 1 juni 00-12127089400; Sigmund Freud: Conflict and Culture in het Jewish Museum t/m 9 sept 00-12124233200; Julian Schnabel: Plate-Paintings 1978-1997 in de PaceWildenstein Galleries Uptown en SoHo t/m 5 juni 00-12124213292; A Congo Chronicle: Patrice Lumumba in Urban Art in het Museum of African Art t/m 15 aug 00-12129661313.