Kamer wil geen pauze luchtacties

Een grote meerderheid van de Tweede Kamer is het niet eens met pleidooien van GroenLinks voor een pauze in de NAVO-bombardementen boven Joegoslavië.

De fractie van GroenLinks vindt een pauze van 48 uur gewenst om een diplomatieke oplossing een betere kans te geven. Zij zou de regering vanmiddag in een ingelast Kosovo-overleg vragen om in de NAVO en de Verenigde Naties voor zo'n pauze te pleiten.

Ook voor een pleidooi van GroenLinks om de bombardementen vooral op doelen in Kosovo te richten, en niet op het Servische deel van Joegoslavië, voelt een meerderheid van de Kamer niet. ,,Ik begrijp niet wat GroenLinks wil. Er worden in Servië geen grondtroepen aangepakt, zoals in Kosovo en dat maakt een groot verschil'', zegt VVD'er Blaauw.

Wel is de Kamer in overgrote meerderheid kritisch over de fouten die bij de NAVO-bombardementen worden gemaakt. Het bombarderen van de Chinese ambassade in Belgrado, afgelopen vrijdagnacht, zien alle fracties bijvoorbeeld als een grote blunder. Vooral de verklaring die de Amerikaanse minister van Defensie, Cohen, daarvoor heeft gegeven, namelijk dat verouderde kaarten van Belgrado bij de bepaling van strategische doelen waren gebruikt, heeft in alle fracties voor ergernis gezorgd. Hoekema (D66) vindt het ,,onbegrijpelijk'' dat de NAVO zich tegelijkertijd bedient van ultramoderne technologische apparatuur en van verouderde kaarten.

De fracties van PvdA, VVD, CDA en D66 vinden, net als het kabinet en de NAVO, een pauze in de bombardementen pas verantwoord als de Joegoslavische president Miloševic duidelijk en controleerbaar gaat voldoen aan eisen als de beëindiging van het geweld tegen de Albanese meerderheid in Kosovo, militaire ontruiming van het gebied en instemming met een internationale troepenmacht die toeziet op de veiligheid in Kosovo.

In het spoedoverleg met de ministers Van Aartsen (Buitenlandse Zaken) en De Grave (Defensie) wil PvdA'er Valk vragen de bombardementsvluchten op geringere hoogte te gaan uitvoeren. Op die manier zou weliswaar het gevaar voor NAVO-piloten toenemen maar belangrijker is dat het risico dat verkeerde doelen worden geraakt kleiner wordt, meent hij. Daarmee is Blaauw het niet eens. ,,Lager vliegen heeft alleen zin boven bewegende doelen, en die worden in Servië niet gebombardeerd'', meent hij. Kritische vragen wilde een meerderheid van de Kamer vanmiddag ook stellen over de aangekondigde steun van tientallen Amerikaanse Apache-gevechtshelikopters voor grondoperaties tegen Servische eenheden in Kosovo en voor de bescherming van vluchtelingen. ,,We horen al weken dat die Apaches klaar zijn voor inzet, maar er zijn er nu al twee neergestort zonder dat zij aan enig gevecht hebben meegedaan'', aldus Hoekema.

Het Tweede-Kamerlid Hoekema (D66) zegt het ,,niet chic'' te vinden dat het Nederlandse ministerie van Defensie juist gisteren in een briefing voor de media bekendmaakte dat Nederlandse F-16's boven Joegoslavië totnutoe steeds hun militaire doelen hebben geraakt en nooit per abuis enige bijkomende civiele schade hebben veroorzaakt. ,,Het gaat om NAVO-acties, Nederland moet zich dan niet opstellen alsof het op dit punt schone handen heeft'', zegt Hoekema, die voorstander is van de inzet van meer grondtroepen en vanmiddag wil horen hoe de NAVO daarover intussen denkt. Minister Van Aartsen (Buitenlandse Zaken) heeft daarover drie weken geleden in de Tweede Kamer gezegd dat zoiets ,,de Balkan in vuur en vlam'' zou kunnen zetten. Zijn collega De Grave (Defensie) had bij dezelfde gelegenheid wat meer ruimte gelaten voor een ,,beperkte inzet'' van grondtroepen, bijvoorbeeld in Kosovo in samenspel met de Apache-helikopters van de Amerikanen.