Henk Sneevliet

Het zal geen toeval zijn geweest dat op 13 april j.l. Geert Maks mooie miniatuurtje `Socialistisch meisje I' in deze krant stond. Bep Spanjer en Henk Sneevliet worden hierin ten tonele gevoerd. Henk Sneevliet, de internationaal bekende socialist die voor zijn eigen Revolutionair Socialistische Arbeiders Partij (RSAP) nog van 1933 tot 1937 in de Tweede Kamer zat. De strijd tegen kapitalisme en fascisme was hem noodlottig geworden. Op 13 april 1942, dus precies 57 jaar geleden, werd hij samen met een aantal kameraden van het Marx-LeninLuxemburgFront, de illegale voortzetting van de RSAP, door een Duits vuurpeloton gefusilleerd.

Met Bep Spanjer had Sneevliet in de jaren dertig een tijdlang een, laten we zeggen, `hartelijke' verhouding. Zij heeft nog voor deze `trotskistische' voorman gewerkt, schrijft Geert Mak. Helaas, dat is een hardnekkig historische misvatting! Zeker, Henk Sneevliet stond sympathiek ten opzichte van Trotski maar is volgens hemzelf nooit `Trotskist' geweest. Sneevliets partij, de RSAP, heeft nooit tot de trotskistische Vierde Internationale behoord. In de strijd tussen Stalin en Trotski koos Sneevliet de zijde van Trotski. Maar niet kritiekloos. Op belangrijke punten bijvoorbeeld het vakverenigingvraagstuk, de Spaanse Revolutie en de vorming van een Vierde Internationale, was hij het met Trotski faliekant oneens. Aan het eind van de jaren dertig heeft Trotski met Sneevliet gebroken. Bekend is de tactiek van Stalinisten om ieder met een oppositioneel geluid (en dat hád Sneevliet) met de term `Trotskist' naar de politieke vuilnisbelt te verwijzen. Dat zal toch niet de bedoeling van Geert Mak zijn geweest?