Orkest overstemt vijftien operazangers

Van de eenakters die samen Puccini's avondvullend drieluik Il Trittico vormen, vertegenwoordigt Gianni Schicchi de komische noot. Binnen een tijdsbestek van een uur voltrekt zich de absurdistische huiskamer-geschiedenis van acht mensen die strijden om een erfenis, waarna de titelheld zich door list en bedrog over de buit ontfermt. Gianni Schicchi drijft op de geestige, soms semi-parlando gezongen ensemblestukken die de opera met karikaturaal Italiaans gebekvecht couleur locale verlenen. De andere kracht schuilt in Puccini's meesterlijke instrumentaties en de leitmotieven die de handeling tot een muzikale eenheid smeden.

Eri Klas, sinds 1998 chef van het Radio Symfonie Orkest, was gistermiddag voor de concertante uitvoering van Gianni Schicchi in het Utrechtse Vredenburg verhinderd. Hij werd vervangen door de Iraanse dirigent Alexander Rahbari, die geldt als een gewaardeerd interpreet van de opera's van Puccini. Rahbari benaderde Puccini met wijdse gebaren en extreme vertragingen en vuurde het Radio Symfonie Orkest aan tot meer theatraal dan subtiel spel.

Die aanpak verrijkte het geheel met de komische kracht van de ernstige overdrijving, en het was daarom ook niet zozeer de nadrukkelijkheid van Rahbari's betoog die hinderde als wel het gebrek aan balans. Veel van de zowel tekstueel als muzikaal spitsvondige vocale ensembles werden weggespoeld door de orkestrale begeleiding, en slechts in de dun georkestreerde passages konden de vocalisten zuiver worden beluisterd. Zo brak het doorleefd stemcoloriet van Inessa Galante (Lauretta) slechts bij vlagen uit boven het orkest, totdat zij in de beroemde aria Oh! Mio babbino caro de ruimte kreeg voor een oase van lyrische verstilling.

Met zijn vijftienkoppige solistenbezetting is Gianni Schicchi een echte ensemble-opera. Slechts de titelrol valt daarbuiten, en juist die kreeg hier in bariton Peter Sidhom zowel vocaal als theatraal ideaal gestalte. Sidhom amuseerde met een semi-Bolognees accent en zette Schicchi neer als een slinkse oplichter met vermakelijke trekken van een paljas.

Concert: Gianni Schicchi van G. Puccini door Radio Symfonie Orkest o.l.v. Alexander Rahbari. Gehoord: 25/4 Muziekcentrum Vredenburg Utrecht.

Radio 4: 27/4 20 uur.