Brugman, Bartjens, Cruijff, Geld telt

Willem Bartjens (1569 - 1638) schreef het boek Cijferinge, waaruit kinderen twee eeuwen lang rekenen leerden. Volgens Bartjens betekent dat iets zo nauwkeurig mogelijk is berekend. Wat een wonder dat mensen na bijna vier eeuwen je naam nog uitspreken. Ook de franciscaanse redenaar Johannes Brugman (1400 - 1473) hoort in de eregalarij van de Nederlandse taal, met zijn praten als Brugman: veel en met overtuigingskracht praten. En het zit er dik in dat ze over honderd jaar Johan Cruijff nog gebruiken als maatstaf. Gelijk een Cruijff: iemand die heel goed rekent, redeneert én presteert.

Verkopers van financiële producten en beleggingsadviseurs lijken zowel op Brugman als Bartjens. Ze praten veel en goochelen met cijfers, maar zijn vaak uit op eigen gewin en zullen daarom geen ereplaats verwerven. Dat is jammer, want consumenten hebben behoefte aan een stel klassieke financiële regels die altijd, overal en voor iedereen houvast bieden.

Verschillende vooral Amerikaanse deskundigen proberen regelmatig in die behoefte te voorzien met dergelijke regels, maar daar mankeert meestal iets aan: ze gelden alleen in de VS, zijn tijdgebonden, niet voor iedereen te hanteren, geïnspireerd door commerciële belangen, te zweverig, algemene levenswijsheden, bedoeld voor actieve beleggers op de beurs, enzovoort. Je hebt er wel wat aan, maar ze schieten te kort voor op een tegeltje boven de open haard. Daarom moeten de lezers van deze pagina maar samen (graag uw reacties) een tegeltjesevangelie (van Geld Telt) bedenken. Daarin staan mogelijk de volgende punten – gedestilleerd uit reacties van lezers.

Verbeter uw kennis van de financiële wereld. Wie niet de verschillen kent tussen bijvoorbeeld een verzekering en een hypotheek, een pensioenregeling en een spaarregeling, een koopsompolis en een beleggingsfonds, een aandeel en een obligatie, en een adviseur en een verkoper, moet daar iets doen. Anders blijft u zelfs voor de eenvoudigste zaken afhankelijk van anderen en kunt u geen oordeel vellen over adviezen.

Ken de risico's die u loopt en dek deze zonodig af. Bekende risico's met verstrekkende gevolgen zijn: overlijden, met pensioen gaan en wegvallende inkomsten door onder meer (langdurige) arbeidsongeschiktheid, ontslag of zakelijke tegenslagen. Vandaar: koester uw financiële toekomst (oude dag) en die van uw nabestaanden, en uw inkomsten.

Bepaal uw eisen, doelen en wensen, en maak plannen om die te realiseren. Tijdens die realisatie gaat u uit van uw persoonlijke belangen, waardoor u vaart op een kompas. Doet u dat niet, dan dwaalt u in de financiële wereld en reageert u voortdurend op verleidelijke voorstellen (belastingvoordelen, garanties en hoge rendementen) van verkopers, volgt u de mode van de dag. Sommige mensen bezitten maar liefst twintig totaal verschillende financiële producten, vergaard in de afgelopen tien jaar. Geen wonder dat ze de kluts kwijtraken. Kortom: beleg met een doel.

Zie beleggen zeer ruim. Beleggen is meer dan die beursaandelen waar men zo veel drukte over maakt, hoewel de effectenwereld (bankiers, verzekeraars, tussenpersonen en andere belanghebbenden) u het tegendeel probeert wijs te maken. U bent óók een echte belegger wanneer u een eigen zaak bezit of voor u zelf werkt, geld steekt in de zaak van een ander, een eigen huis bezit, deelneemt in een pensioenregeling, een fikse overlijdensverzekering (voor uw nabestaanden) sluit, gewoon spaart, meedoet in een bedrijfsspaarregeling, obligaties bezit of schulden aflost.

Als iedereen een bepaald goed (aandelen, huizen, hypotheken, koopsompolissen, beleggingsverzekeringen) wil bezitten (kopen), is de prijs meestal te hoog. Financiële consumenten gedragen zich vaak als kuddedieren en kopen iets zonder zich af te vragen of ze het wel nodig hebben. In het algemeen heeft een mens maar weinig producten nodig voor een gezond financieel leven: je kan veel zelf regelen. Desnoods met een beetje hulp van anderen.

Beleg voor de lange termijn. Neem rustig de tijd bij het opbouwen van een kapitaal(tje). Tijd is een machtige bondgenoot, maar beleggers die de tijd nemen en vasthouden aan hun plan, drukken de omzet in de financiële wereld. Dat zie je vooral in de aandelenmarkt. Gisteren moesten we computer- en internetaandelen kopen. Vandaag moeten we daar winst op nemen, omdat de koersen te ver zijn doorgeschoten naar boven, en ze omruilen voor zogenaamde cyclische fondsen, want de internationale economie trekt aan of zoiets. Morgen gaan die eruit en moeten we terug naar bedrijven en beleggingsfondsen in het Verre Oosten. Zo houden die jongens argeloze particuliere en zelfs professionele beleggers op de tenen en hun eigen omzetten op peil. Kortebaanbeleggen. Daarin past ook de nadruk op het kopen en verkopen via de beursorderlijnen en internet. Men suggereert dat actieve, eigentijdse beleggers meer verdienen dan sufkoppen die af en toe met hun bank bellen. Geloof het maar niet.

En tenslotte: wees geen slaaf van uw beleggingen (aandelen, beleggingsfondsen, hypotheek, verzekeringen), maar laat die uw slaaf zijn.