Geld, drugs en branie uit Kopenhagen

Van de Deense film Pusher wordt in Amerika een remake gemaakt, maar gelukkig is hier eerst nog het origineel gezien. Pusher is het debuut van Nicolas Winding Refn, die 26 was toen hij de film twee jaar geleden maakte en zichzelf in interviews Il Duce noemt om aan te geven dat hij de touwtjes strak in handen heeft. De hoofdpersoon van zijn debuut, zowel omschreven als een Deense Pulp Fiction, een Deense Mean Streets en een Deense GoodFellas, is een drugdealer in Kopenhagen die in de week die de film beslaat door het mislukken van een deal al zijn geld en hoop kwijtraakt, weer terugvindt en opnieuw verliest. Deze steeds verder in het nauw gedreven Frank (Kim Bodnia) is een klootzak, maar Refn heeft geprobeerd hem sympathiek te laten zijn door van zijn vriend Tony (Mads Mikkelsen) een nog grotere klootzak te maken. De drugsbaas van wie Frank zijn spul meestal betrekt, de Joegoslaaf Milo, is een nog grotere klootzak. Frank slaat Tony in elkaar met een honkbalknuppel en Milo sluit Franks tepels kort met de elektriciteitsdraadjes van een schemerlamp.

Behalve met het werk van Tarantino en Scorsese is Pusher ook nog vergeleken met dat van Cassavetes en Kafka. Al die vergelijkingen zijn heus op hun plaats – Refns debuut is zonder meer geslaagd te noemen in de zin dat spel, scenario, camera etcetera van hoog niveau zijn. De film werd ook nog eens gemaakt onder sympathie-voor-zoveel-branie wekkende omstandigheden. Refn, zoon van filmmaker Anders Refn (die onder meer Breaking the Waves van Lars von Trier monteerde), verliet de New-Yorkse filmschool, werd niet aangenomen op de Londense filmschool en toen hij eindelijk in Kopenhagen werd aangenomen, liet hij de studie voor wat ze was om met van zijn moeder geleend geld zijn debuut te filmen. Toch wilde ik door Pusher niet geraakt worden; tijdens het kijken rees verzet tegen deze intelligente, zelfverzekerde moderne filmclichés-verkoper, die weet dat criminelen ook ijskasten verhuizen en de hond van hun vriendin naar de dierenarts moeten brengen, die weet dat moraal misstaat in zo'n genrefilm maar zijn antiheld op het laatst toch niet laat winnen. Het Deense talent is alweer bezig met Leader, het vervolg op Pusher.

Pusher. Regie: Nicoals Winding Refn. Met: Kim Bodnia, Mads Mikkelsen, Zlatko Buric, Laura Drasbraek. In: Desmet, Amsterdam.