Clark: `Het gaat langzaam'

De NAVO-luchtacties hebben in Joegoslavië veel schade aangericht. Toch vroeg opperbevelhebber Clark gisteren om een aanzienlijke uitbreiding van de luchtvloot.

De NAVO heeft in drie weken van bombardementen grote schade toegebracht aan de Joegoslavische strijdkrachten. Maar de bereidheid van de Joegoslavische president, Miloševic, om schade te incasseren is ,,zeer hoog''.

Dat zei gisteren de opperbevelhebber van de geallieerde strijdkrachten in Europa, generaal Wesley Clark, tegen de pers. Clark vroeg gisteren de NAVO-landen meer dan driehonderd extra vliegtuigen voor de luchtactie tegen Joegoslavië. ,,Het gaat langzaam maar het is wel effectief'', zei Clark. De Joegoslavische luchtafweer is beschadigd, maar niet uitgeschakeld. De schade aan de luchtafweer kan volgens de generaal weer worden hersteld. Hij sprak van een wedloop tussen ,,vernietigen en repareren''. Van de brandstofopslagplaatsen is 70 procent vernietigd, maar Clark gaf toe dat er nog steeds olie wordt geïmporteerd. Het uitschakelen van troepen en voertuigen vanuit de lucht is moeilijk, zei Clark.

Als beperkende factoren van de luchtactie tot nu toe noemde Clark het weer en het feit dat bijkomende schade aan burgerdoelen zo veel mogelijk wordt voorkomen. Meer dan de helft van de geplande aanvallen moest worden afgelast wegens slecht weer. De afgelopen drie weken hebben NAVO-vliegtuigen 5.924 vluchten gemaakt, waarvan 1.687 leidden tot aanvallen.

De VS hebben het afgelopen weekeinde al 80 extra vliegtuigen toegezegd. Toen de actie begon, op 24 maart, waren vierhonderd vliegtuigen paraat, inmiddels zijn dat 550, waarvan 250 gevechtsvliegtuigen. Met de nieuwe aanvraag zou het totaal boven de duizend uitkomen. Betekent dit dat de actie moeilijker is dan verwacht, werd Clark gevraagd. Hij antwoordde dat de luchtactie niet begonnen was met een militair einddoel. ,,We hoopten dat Miloševic zou inzien dat de NAVO het serieus meent.'' Maar altijd al was voorzien in een steeds grootschaliger actie. ,,Het wordt zo lang en moeilijk als president Miloševic het maakt.'' Voedseldroppings voor de 260.000 ontheemden in Kosovo, zoals Groot-Brittannië heeft gesuggereerd, zouden volgens Clark zeer moeilijk zijn. Het zou zestig tot honderd vluchten per dag vergen van relatief trage vliegtuigen die veel risico zouden lopen om door het Joegoslavische luchtafweergeschut te worden geraakt.

Aan de hand van kaarten met getallen over troepensterktes legde Clark uit dat Miloševic al op 23 december vorig jaar niet meer voldeed aan de eisen inzake troepenterugtrekking waarmee hij op 13 oktober onder bedreiging van luchtaanvallen had ingestemd. Daarna heeft Miloševic zijn troepensterkte in Kosovo enkel uitgebreid.

Clark excuseerde zich uitgebreid voor de luchtaanval eerder deze week op een spoorbrug in het zuiden van Servië, waarbij een trein werd geraakt en tien mensen omkwamen. Aan de hand van filmbeelden liet hij zien dat de piloot gefixeerd was op het midden van de brug, toen plots de trein van links kwam en werd geraakt. Vervolgens wilde de piloot toch zijn werk afmaken, maar door de rook zag hij niet dat de trein een eind was doorgeschoven en raakte hij deze voor de tweede keer.