THE JOURNAL OF ECONOMIC PERSPECTIVES

De manier waarop de Amerikaanse overheid uitputting van de pensioen- en ziekenfondsen kan voorkomen dient afhankelijk te zijn van de oorzaken van het probleem. Maar het heeft weinig zin om die aanpak nu al in een keurslijf te stoppen, betogen Ronald Lee van de universiteit van Berkeley, en Jonathan Skinner van de universiteit van Hanover in The Journal of Economic Perspectives. Dat komt omdat er zoveel onzeker is over de gezondheidstoestand van de toekomstige ouderen en de kosten daarvan. Die onzekerheid betekent dat het Amerikaanse systeem van sociale zekerheid in 2070 een kans van 75 procent loopt om failliet te gaan, zelfs als de premies op dit moment twee procent hoger zouden worden.

De pensionering van de babyboomgeneratie is het begin van duurzame veroudering in de Verenigde Staten in de 21ste eeuw. De komende veertig jaar zal de bevolkingsgroep die ouder is dan 65 jaar tweeënhalf keer zo groot worden. Gerekend naar de huidige omstandigheden betekent dit dat de kosten van de gezondheidszorg zullen oplopen tot een derde van het bruto binnenlands product.Daar staat tegenover dat de pensioengerechtigde leeftijd stijgt, dat de ouderen langer belasting betalen, en dat ze langer gezond blijven. Daarom is ook al voorspeld dat het percentage ouderen dat langdurige gezondheidszorg nodig heeft zal verminderen. Bovendien zijn er aanwijzingen dat het aandeel van de kosten voor langdurige zorg in het gemiddelde inkomen kleiner wordt.

Veel onzekerheid zit in het verloop van de vruchtbaarheidscijfers, want als die cijfers langdurig laag blijven veroudert de bevolking als geheel sneller. Sinds de jaren zeventig krijgt elke vrouw in de Verenigde Staten gemiddeld 1,8 tot twee kinderen; in Europa 1,4. Ook de ontwikkeling van de sterftecijfers is onzeker, omdat de groei van de levensverwachting vermindert. In de eerste helft van deze eeuw groeide de levensverwachting met 19,4 en in de tweede helft met 8,5 jaar. Maar hoe het ook zij, de waarschijnlijkheid dat Amerikaanse borelingen minstens 65 jaar oud worden is toegenomen met zestig procent.

De auteurs vragen ook aandacht voor het gegeven dat technologische vooruitgang in de gezondheidszorg niet per definitie extreem veel geld hoeft te kosten. Als voorbeeld noemen ze een Scandinavisch onderzoek uit 1996 naar de werking van het medicijn simvastatin, dat het cholesterolgehalte verlaagt. Daaruit blijkt dat het geneesmiddel het sterftecijfer van de betrokken hartpatiënten met dertig procent verminderde.

The Journal of Economic Perspectives is een kwartaalblad en is een uitgave van de American Economic Association.