`Italië faalde na tunnelbrand'

De reddingswerkzaamheden bij de brand in de Mont Blanc-tunnel, die op 24 maart uitbrak en aan ten minste 41 mensen het leven heeft gekost, zijn ernstig bemoeilijkt doordat de coördinatie tussen de Franse en Italiaanse maatschappijen die de tunnel gezamenlijk beheren sterk te wensen overliet. Dat hebben twee hoge Franse ambtenaren van het ministerie van Verkeer vanmiddag in Parijs gezegd in een tussentijdse rapportage over de oorzaken van de brand.

Volgens het onderzoek heeft het Franse reddingsplan ,,snel en normaal'' gewerkt, hoewel de extreem hoge temperaturen in de tunnel meer dan een dag hebben belet dat de brandweer het vuur daadwerkelijk kon bestrijden. Het Italiaanse reddingsplan is volgens de Franse onderzoekers nooit op gang gekomen.

De gescheiden exploitatie van de Mont Blanc-tunnel komt ook tot uiting in twee gescheiden luchtcirculatiesystemen. De onderzoekers suggereren in hun rapport dat aan de Italiaanse kant veel te lang lucht in de tunnel is geblazen, waardoor het vuur eerder zou zijn aangewakkerd dan bestreden.

Volgens de onderzoekers zijn sinds de opening van de tunnel in 1965 slechts twee brandweeroefeningen gehouden. Ook stellen ze dat de brandmelders aan de Italiaanse kant niet goed hebben gewerkt. Ze hadden al bij een veel lagere temperatuur (50°C) in werking moeten treden.

De brand heeft het beton in de tunnel over 900 meter zeer zwaar beschadigd. In het rapport wordt geadviseerd om een diepgaand onderzoek te doen naar de gehele constructie van de tunnel, het ventilatiesysteem en de alarmmelding. Pas als dat onderzoek is afgerond, mogelijk niet eerder dan over een jaar, zou de tunnel weer geopend kunnen worden.

De onderzoekers wijzen erop dat de reddingskamers, die na een brand in 1990 zijn aangebracht, niet goed hebben gewerkt. In de kamers zijn twee van de dodelijke slachtoffers gevonden. De brand in 1990 werd in 34 minuten geblust. Het blussen van de brand van vorige maand duurde 55 uur.

Van de 41 slachtoffers zaten er 34 nog in hun auto. De meeste stoffelijke overschotten zijn niet geïdentificeerd.

De Franse politie onderzoekt ook hoe de Belgische vrachtauto, die margarine en meel vervoerde en die de bron was van de tunnelbrand, vlam kon vatten. Er wordt ondermeer onderzoek verricht bij de Volvo-fabriek in Göteborg om te zien of er sprake kan zijn van een seriefout die meer trucks spontaan vlam heeft doen vatten.

Het Franse onderzoek is technisch uiterst gedetailleerd, maar een heldere, eenduidige uitleg van de oorzaak en het precieze verloop van de ramp ontbreken nog. Daarmee zal er voorlopig nog geen einde komen aan het Frans-Italiaanse steekspel dat de afgelopen dagen met beschuldigende lekken in de pers is opgevoerd.

Het verkeer door de Mont Blanc-tunnel heeft sinds de ramp deels een uitweg gezocht via de Fréjus-tunnel. Het verkeer door die tunnel is dusdanig toegenomen dat daar nieuwe veiligheidsvoorschriften voor zijn opgesteld. Die zijn gisteravond van kracht geworden. Het verkeer mag nog maar 70 kilometer per uur rijden en men moet een afstand van 100 meter aanhouden; dat was 80 kilometer en vijftig meter. Als gevolg van deze maatregelen kunnen er geen 300 maar slechts 140 vrachtwagens per uur door de tunnel. De Franse bond van vrachtvervoerders heeft maatregelen geëist om de opgelopen wachttijden te beperken. Chauffeurs zeiden door de omweg toch al 90 minuten langer kwijt te zijn bij iedere rit naar Italië. De Franse minister van Verkeer, Gayssot, heeft een onderzoek laten instellen naar consequenties voor andere tunnels.