Clinton breekt lans voor China

De Chinese premier Zhu Rongji wijt het aan de ,,anti-Chinese'' stemming in Washington dat een handelsakkoord van zijn land met de Verenigde Staten nog uitblijft. Zhu zei dat gisteren op een gezamenlijke persconferentie met president Clinton in Washington.

De Amerikaanse president en zijn Chinese gast zeiden allebei dat ze blijven proberen om overeenstemming te bereiken over toetreding van China tot de Wereldhandelsorganisatie WTO. ,,We hebben aanzienlijke vooruitgang geboekt'', zei Clinton, ,,maar we zijn er nog niet helemaal.'' Volgens Zhu zijn er nog slechts kleine meningsverschillen te overbruggen.

Voor de Chinese premier gisteren in Washington aankwam, had Clinton Amerikaanse politici gewaarschuwd geen nieuwe Koude Oorlog met China te ontketenen, in de aanloop naar de presidentsverkiezingen in het jaar 2000. Vooral Republikeinse kandidaten voor het presidentschap hebben de afgelopen maanden scherpe kritiek geleverd op de toenadering tot China, die Clinton voorstaat. Niet alleen veroordelen ze China's schendingen van de rechten van de mens, ook geloven ze dat het land in 1996 geprobeerd heeft om de Amerikaanse verkiezingen te beïnvloeden met illegale campagnebijdragen. Extra verontwaardiging wekten recente berichten dat China mogelijk via spionage gevoelige nucleaire informatie heeft ontvreemd uit Amerikaanse laboratoria.

Premier Zhu ging tijdens de persconferentie op ongebruikelijk directe manier op alle aantijgingen in. Hij erkende dat er ,,ruimte voor verbetering is in de situatie van de rechten van de mens in China''. Hij ontkende iets af te weten van gestolen nucleaire informatie en voegde daar als grap aan toe dat zijn land missschien op zijn raketten zou moeten schilderen: Made in China, not in the USA.

Ook ontkende Zhu met een grap de beschuldiging dat China de verkiezingskas van Clinton heeft gespekt. ,,Ik heb 140 miljard dollar in mijn zak'', zei hij, doelend op China's buitenlandse reserves. ,,Dus waarom zou ik slechts 300.000 dollar hebben uitgetrokken'' (voor het beïnvloeden van de Amerikaanse politiek, zoals is gesuggereerd)? ,,Dat zou toch dwaas zijn.''

Ondanks alle moeilijkheden waar de Chinees-Amerikaanse toenadering mee kampt, werd er in de handelsbesprekingen toch opmerkelijke vooruitgang geboekt. Amerikaanse zakenlieden en China-deskundigen toonden zich verrast over de concessies die Zhu op handelsgebied heeft gedaan. Zo staat China nu toe dat Amerikaanse bedrijven Chinese ondernemingen voor draagbare telefoons en Internetbedrijven bezitten en besturen. Ook opent China nu zijn verzekerings- en bankmarkt meer, en verlaagt het invoertarieven voor citrusvruchten en graan. De Amerikaanse handelsvertegenwoordiger Charlene Barshefsky noemde de Chinese bereidheid de Amerikanen tegemoet te komen ,,erg ver gaand''.