De achttien allermooiste holes van Nederland

Een panel van tien deskundigen stelde een denkbeeldige golfbaan samen met de achttien mooiste holes van Nederland.

Onmogelijk, zegt golfarchitect Gerard Jol, op de vraag wat hij de mooiste holes van Nederland vindt. ,,Je kunt holes niet uit de baan lichten. Ze zijn deel van een geheel.'' Na een dag bedenktijd komt hij alsnog met zijn keuze, verdeeld over `oude' en `nieuwe', door hem zelf ontworpen banen.

Van de tien deskundigen stelt NGF-voorzitter Jan Kruyt zich diplomatiek op. Hij geeft de mooiste holes van een duinbaan, van een bosbaan en van een polderbaan, het drietal baantypes dat in Nederland is te vinden. Maar de topamateurs kiezen ongegeneerd voor de oudste banen, waar het landschap tientallen jaren de tijd heeft gehad om de hole in zich op te nemen. En bondscoach Tom O'Mahoney, head-pro in Noordwijk, beperkt zijn keuze zelfs tot de duinbanen. ,,Ik ben een Ier, opgegroeid met de wind. Bij links-banen (aan de kust) is er niets kunstmatig. Door de wind is de baan iedere dag anders. En door de golvende duinen sta je altijd of boven of onder de bal.''

De ondervraagde deskundigen – twee architecten, twee `officials', twee coaches en vier top-spelers (amateurs) – zijn het slechts over één hole eens. De denkbeeldige baan met de achttien mooiste holes van Nederland wordt afgesloten met de 18de van de Haagsche. De overige holes zijn de eerste en tweede keuzes van het panel die met de losse pols op volgorde zijn gezet door architect Jol: een par-72-baan met een totale lengte van 6.138 meter.

13de van de Noordwijkse (een par-4, met een lengte van 340 meter, Noordwijk). De eerste drie holes zijn meer op hun schoonheid dan om hun technische moeilijkheden gekozen. ,,Een echte links-hole'', zegt golfarchitect Alan Rijks op de afslag van de eerste tee. ,,Ingeklemd tussen mooie duinen, aan weerszijden beaakt door bosschages en duingrassen en vooral schitterend door de natuurlijke modulering van de fairway.''

14de van Lauswolt (par-5, 471 meter, Beesterzwaag). ,,Vanuit het bos kom je terecht in het open Friese landschap'', zegt NGF-voorzitter Jan Kruyt. ,,Vanuit de beslotenheid – de tee ligt in het bos – kom je op de fairway met de weidse blik. En prachtige hole omdat er twee landschappen in één gevangen zijn.'' Een baan waar in de wijde omgeving geen snelwegen of andere bronnen van geluid zijn te vinden.

6de van de Noordwijkse (par-3, 173 meter, Noordwijk). Vanaf een hoge tee zo'n tien, vijftien meter omlaag over een nauwe fairway tussen de bomen door naar een kleine green. Eerste keuze van bondscoach Tom O'Mahoney.

4de van de Noordwijkse (par-4, 423 meter, Noordwijk). ,,Je moet een heel rechte, extreem moeilijke drive slaan'', zegt topamateur Maarten van den Berg die meer op technische aspecten let dan op natuurschoon. ,,De wind komt meestal van rechts, terwijl er aan de linkerkant een vallei met bosjes ligt. Ook het tweede schot is mooi: vaak een lang ijzer of een hout naar een hoger gelegen green met als risico dat de bal als je te kort bent, weer naar beneden rolt.''

16de van de Pan (par-4, 342 meter, Bosch en Duin). ,,Een moeilijke par-4 voor de dames'', zegt meervoudig nationaal kampioene Joyce Heyster. ,,Met wind tegen is het een bere-eind. Als je drive te ver naar links gaat, lig je in de bunker. En ook de green wordt goed beschermd door bunkers.''

14de van Houtrak (par-3, 132 meter, Halfweg). ,,Bij een par-3 moet je vaak over een hoop ellende slaan'', legt ontwerper Gerard Jol uit. ,,Hier is dat een grote vijver – met alle psychologische effecten van dien. Maar er is een ontsnapping, je kan met een extra slag naar links uitwijken.''

9de van de Haar (par-5, 480 meter, Vleuten). De eerste keuze van top-amateur Rutger Buschow. ,,Een afslag over het water, een smalle fairway met links en rechts bomen. Niet gemakkelijk om een birdie te maken en schitterend door het uitzicht op het kasteel.''

10de van de Pan (par-4, 338 meter, Bosch en Duin). ,,Heel kort'', zegt Niels Boysen. ,,Maar je moet, zeker bij je tweede slag, heel nauwkeurig spelen tussen een aantal schitterende bomen door.'' Een perfecte harmonie tussen natuur en golfspel, vult Jol aan.

14de van de Rosendaelsche (par-4, 432 meter, Arnhem). ,,Een lange par-4'', zegt Boysen. ,,Je moet recht en ver slaan. Vanaf de tee heb je een prachtig overzicht over de hele hole; eerst naar beneden, daarna weer naar boven.''

10de van de Eindhovensche (par-5, 465 meter, Valkenswaard). ,,Vooral in de zomer een zee van bloemen en mooie begroeiing'', zegt Buschow. ,,Prachtig overzicht vanaf de tee.''

2de van Gendersteyn (par-4, 317 meter, Veldhoven). Over water en bos. ,,Kun je afsnijden zoveel als je wil'', zegt Rijks. Eindigt op een green tussen de rododendrons en heide.

15de van De Purmer (par-3, 189 meter, Purmerend). Lange par-3 over water naar een green met veel bunkers.

6de van de Hattemse (par-4, 377 meter, Hattem). ,,Ik ben er opgegroeid'', geeft Rijks als excuus. Beroemd om zijn tweede schot: over of langs een volwassen eik.

14de van de Haagsche (par-4, 384 meter, Wassenaar). ,,Een blind tee-shot'', zegt Van den Berg. ,,Je ziet je bal niet landen. En daarna een ijzer-3 omhoog. Heel uitdagend.''

16de van de Hilversumsche (par-4 338 meter, Hilversum). ,,Lijkt veel gemakkelijker dan ie is'', zegt Robbie van Erven Dorens, organisator van het Dutch Open proftoernooi. ,,Zo'n veertig meter voor de green ligt een bunker met een randje, waardoor je vaak een blind schot naar de pin hebt.''

4de van de Haagsche (par-3, 202 meter, Wassenaar). Van den Berg. ,,Als je de green mist, heb je zo een bogey aan je broek.''

18de van de Rottebergen (par-4, 315 meter, Bergschenhoek). Oud-professional Liz Weima (nu golfleraar) kiest voor de laatste hole van haar thuisbaan, vooral door de fraaie geëleveerde green. Is niet zo diep, wat het moeilijk maakt om de bal te stoppen.

18de van de Haagsche (par-5, 464 meter, Wassenaar). De allermooiste hole van Nederland. Wordt door de meeste ondervraagden genoemd in hun persoonlijke top-drie. ,,Vanaf de tee heb je een schitterend uitzicht op het mooiste clubhuis van Nederland'', zegt Van Erven Dorens . ,,Maar ik kan zo nog wel vijftig prachtige holes noemen'', zegt Van Erven Dorens. ,,We hebben in Nederland niets te klagen.''