Hockeysters Den Bosch falen in finale

Met een openlijke spijtbetuiging spoelden de hockeysters van Den Bosch gisteren de kater weg van een verloren paasweekeinde. ,,Sorry'', jammerde een aantal speelsters na afloop schuldbewust in de microfoon. ,,Dit had eigenlijk niet mogen gebeuren.'' Niemand in het overvolle clubhuis die de aangeslagen meiden tegensprak na de afgang tegen Rot-Weiss Köln.

Geen wonder, want het Europese debuut van Den Bosch liep gisteren uit op een klein drama. Met nog slechts vijf minuten te spelen ging de thuisploeg met 2-0 aan de leiding in de finale van het Europa-Cuptoernooi voor landskampioenen. Maar twee momenten van onachtzaamheid in de defensie en drie onbegrijpelijke missers vanaf de strafbalstip brachten de titel uiteindelijk in het bezit van de ploeg die daar tot de 65ste minuut geen aanspraak op mocht maken, de Duitse kampioen Rot-Weiss Köln.

Bijna wanhopig zocht coach Eric-Jan Pennock na afloop naar een verklaring voor de curieuze inzinking van zijn selectie. Faalangst speelde een belangrijke rol, vermoedde de voormalige assistent van Oranje Zwart. ,,Ze wilden voor eigen publiek wat laten zien, waardoor de druk onbewust groot was. De spanning liep de afgelopen weken steeds verder op.''

Zorgwekkend was vooral het aantal strafcorners dat Den Bosch om zeep hielp. Liefst twaalf keer mocht de landskampioen aanleggen vanaf de rand van de cirkel, slechts twee keer was het raak: na elf minuten via Dillianne van den Boogaard (1-0), halverwege de tweede helft via collega-international Ageeth Boomgaardt (2-0). Pennock wenste niet al te zwaar te tillen aan de haperende strafcorner, al ontkwam ook hij niet aan de conclusie dat ,,we ze wel eens beter hebben staan raken''.

Minstens zo zorgelijk was het onzekere optreden van de defensie in de slotfase van het duel. Een opzichtige overtreding in de cirkel leidde tot een strafbal, die werd benut door Franziska Gude. Vervolgens kreeg de Argentijnse aanvalster Luciana Aymar, een van de vijf internationals van Rot-Weiss Köln, kans om een strafcorner te versieren. Het bleek de inleiding tot de gelijkmaker.

Het lichtzinnige optreden in de slotfase vertelde veel over de heersende mores binnen het Nederlandse hockey. Een (comfortabele) voorsprong verdedigen blijkt doorgaans een lastiger opgave dan een doelpunt forceren. In plaats van de bal blindelings over de zijlijn te slaan wordt vaak gekozen voor risicovolle oplossingen, met alle gevolgen vandien. ,,The Dutch Disease'', zo typeerde Siegfried Aikman gisteren het opzichtige geflirt met het noodlot.

Aikman gaf drie jaar leiding aan de Bossche vrouwen. Afgelopen zomer vertrok de markante coach naar Kampong, maar zijn geest waart nog altijd rond op het complex aan de Oosterplas. Of was het zuiver toeval dat veel speelsters gisteren na afloop troost zochten bij hun voormalige begeleider? Zelf wenste Aikman het antwoord op die vraag schuldig te blijven. ,,Maar ik kan moeilijk weglopen als ze op me afkomen, nietwaar?''

Voor één speelster waren de druiven gisteren extra zuur. Keepster Jacqueline Toxopeus neemt aan het einde van dit seizoen afscheid en treedt in dienst als assistent-coach bij hoofdklasser Rotterdam. Slechts twee titels ontbreken op de erelijst van de 34-jarige oud-international: een olympische- en een Europa-Cuptitel. Het toernooi in Den Bosch was voor de routinier een van de redenen nog een jaar door te gaan.

Gisteren vond Toxopeus troost in de wetenschap dat ,,een waanzinnig team nog geen garantie voor succes is, kijk maar naar AC Milan''. Toch leek de strafballenserie Den Bosch uitkomst te bieden, want als iemand een eer hoog heeft te houden op dat gebied, is het Toxopeus. Met spectaculaire reddingen bezorgde zij de nationale ploeg vier jaar geleden de Europese titel ten koste van Spanje. Een jaar later bij de Olympische Spelen in Atlanta herhaalde ze dat kunststukje in de strijd om de bronzen medaille tegen Groot-Brittannië.

Ditmaal voelde Toxopeus al voor de beslissende serie dat ,,het niet lekker zat, want we waren zwaar aangeslagen na die late gelijkmaker''. Dat uitgerekend drie internationals (Donners, Van den Boogaard en Boomgaardt) misten, verbaasde haar niet. ,,De bezieling was verdwenen, ook bij mij.''

Den Bosch betaalt de tol van het eigen succes, weet Toxopeus. Sinds anderhalf jaar is het elftal heer en meester in de hoofdklasse. Tegenslagen zijn de ploeg vreemd. Toxopeus, berustend: ,,Het ging allemaal veel te goed, veel te makkelijk. Vorig jaar moesten we er nog voor knokken, dit jaar komt het ons bij wijze van spreken aanwaaien. Daardoor is er een gebrek aan scherpte ingeslopen.''

Ook coach Pennock beseft dat hij een luxe-probleem heeft. ,,Als wij verliezen ligt het aan onszelf. Wij bepalen over het algemeen de wedstrijd, van de eerste tot de laatste minuut. Dat is geen arrogantie, dat is realiteit. Gemakzucht ligt dan op de loer. Vroeg of laat breekt je dat op. Vandaag was het zover.''

Vraag is of Den Bosch zich snel over de teleurstelling heen weet te zetten. Het recept van Pennock: ,,Links en rechts individueel wat babbelen.'' Dat lijkt geen overbodige luxe in de aanloop naar de ontknoping van het seizoen.