Jong Oranje niet volwassen genoeg

Op de hoofdtribune van het Arke-stadion in Enschede zaten gisteravond tal van bestuurders van het Nederlands Olympisch Comité. Maar Jong Oranje (voetballers tot 21 jaar) bleek nog lang geen Olympisch Elftal te zijn. De leeftijdsgenoten uit Spanje gedroegen zich veel volwassener en wonnen de EK-kwalificatiewedstrijd verdiend met 1-0. Sydney 2000 is nog ver weg voor de Nederlandse voetballers. ,,Deze jongens zijn topspelers in spe en zullen toch met deze druk om moeten kunnen gaan. Straks krijgen ze er wekelijks mee te maken'', reageerde bondscoach Han Berger zich na afloop af.

De teleurstelling van Berger was begrijpelijk. Tegenstander Spanje werd vorig jaar weliswaar Europees kampioen, maar bijna de volledige selectie is veranderd omdat de spelers te oud waren geworden. Aanvoerder Antonio Velamazan is nu met tien interlands veruit de meest ervaren jeugdvoetballer. Daar staat tegenover dat bij Nederland al vier spelers ruim boven de tien caps zitten: Bruggink (25), Oude Kamphuis (22), Musampa (17) en de toekomstige PSV'er Van Bommel (14). Ze deden ook allen mee aan het laatste EK in Roemenië waar Nederland als vierde eindigde.

Vooral deze ervaren jongens stelden tegen Spanje teleur. Volgens Berger bleven ze ,,ver beneden hun niveau''. Al na een kwartier maakte Jong Oranje in het uitverkochte stadion een verslagen en hulpeloze indruk. De Spanjaarden speelden zeker niet groots, maar wel uitgekookt. Ze maakten in de beginfase twee onbeschofte overtredingen. Nederland was meteen zwaar onder de indruk en liet toe dat de tegenstander diverse malen zo naar het doel van keeper Mark Zegers kon doorlopen. In de elfde minuut resulteerde dat in een treffer van uitblinker Alberto Luque. Het bleek later genoeg voor de winst. De bezoekers wisten voortdurend het spel te vertragen. Zo'n tien keer liet de Duitse arbiter een brancard op het veld komen voor een geblesseerde Spanjaard, maar niet één keer kwam de draagbaar met een speler terug.

Eens te meer werd gisteravond duidelijk dat de jeugd in een land als Spanje sneller rijp is dan in Nederland. Vroeger had Jong Oranje veel aan een flinke dosis bluf die de bij Ajax opgeleide spelers meebrachten. Maar tegenwoordig is de Amsterdamse club nauwelijks nog vertegenwoordigd bij de jeugdploeg. Kiki Musampa is afkomstig uit de Ajax-school, maar hij komt tegenwoordig bij het Franse Bordeaux nauwelijks in actie en dat breekt hem op. Met linksachter Tim de Cler stond er tegen Spanje slechts één Ajacied in de ploeg. En dat was nog een miskleun ook, gaf Berger na afloop toe. ,,Het is vervelend te moeten constateren, maar de meeste problemen ontstonden aan zijn kant.'' In de rust werd De Cler gewisseld voor Vitesse-speler Menno Willems.

Ook bij Jong Spanje lopen weinig spelers van topclubs rond. Real Madrid leverde gisteren alleen de reservekeeper en van Barcelona deden twee man mee: doelman Felipe Martinez en de talentvolle Xavier die dit seizoen van Louis van Gaal al de nodige speeltijd kreeg in het eerste elftal. Hij was in Enschede met zijn 19 jaar de jongste van het veld.

Bij Nederland deden slechts vier spelers hun werk naar behoren. Doelman Zegers, slechts reservekeeper bij Excelsior, viel niets te verwijten en hij verrichtte in het desastreuze eerste kwartier zelfs een paar uitstekende reddingen. Verder haalden alleen Kevin Hofland, John de Jong en John Nieuwenburg een voldoende. Met name Nieuwenburg probeerde met fel en agressief voetbal op het middenveld het tij bij Jong Oranje te keren. Daarom wekte het verbazing dat uitgerekend de 20-jarige Spartaan twintig minuten voor tijd naar de kant werd gehaald. Berger legde na afloop uit dat Nieuwenburg last van zijn lies had.

Berger stamelde naderhand meer dan eens dat zijn ploeg veel beter kan. Al tijdens de oefenpartij tegen FC Utrecht van vorige week vrijdag vond de coach zijn spelers mat voetballen. ,,Je hoopt dat het de stilte voor de storm is'', zei Berger. Dat bleek dus niet het geval. Na drie zeges in de EK-kwalificatie tegen mindere opponenten werd er overdreven enthousiast over het Nederlandse jeugdelftal gedaan. De spelers waren blijkbaar zelf in de euforie gaan geloven. Ze kregen de afgelopen week veel aandacht in de pers en voor het eerst in de historie werd gisteravond zelfs een wedstrijd van Jong Oranje rechtstreeks op televisie uitgezonden.

De kans op de Olympische Spelen is na het verlies in Enschede voor Nederland nog niet verkeken. Spanje wordt hoogstwaarschijnlijk poulewinnaar, maar Jong Oranje heeft nog een goede kans om te eindigen als een van de zeven beste nummers twee. Die plaatsen geven recht op deelname aan een tussenronde op weg naar de EK-eindronde. Het is alleen te hopen dat de ploeg van Berger dan niet loot tegen een opponent van het kaliber Italië. Uiteindelijk mogen de beste vier landen van het EK (mei 2000) naar Sydney. ,,En daar wil ik nog steeds naar toe'', sprak Berger zichzelf moed in. ,,Ik denk dat we tegen Spanje veel hebben geleerd.''