`Alertheid blijft geboden'

De Nederlandse en Belgische piloten op de Italiaanse basis Mendola nemen nu de tijd om hun ervaringen boven vijandelijk gebied grondig met elkaar te bespreken.

Om vermoeidheid en routine tegen te gaan, besteden de Belgische en Nederlandse piloten op de Italiaanse basis Mendola nu meer tijd om de strategie en tactiek van de strijd tegen Servië met elkaar te bespreken. Na de al meer dan 110 vluchten sinds operatie `Allied Force' acht dagen geleden begon, nemen de piloten na afloop van hun missies ruim de tijd om de gevolgde procedures te beoordelen.

In de lucht wordt de leiding van het team om het half uur overgedragen. Die afwisseling moet de alertheid vergroten. De 24-uursdiensten leiden tot een zekere vermoeidheid op de grond en in de lucht, maar voorlopig is er volgens de leiding hier voldoende personeel aanwezig om de missies ook verantwoord te kunnen uitvoeren.

Pas later deze week zal de NAVO kunnen beschikken over de resultaten van én Fase 1, het uitschakelen van de Joegoslavische luchtafweerinstallaties en vliegtuigen, én van Fase 2, het bombarderen van Servische militaire doelen in de provincie Kosovo.

Van het begin af aan verwachtten de Nederlanders en Belgen dat de luchtacties lang zouden kunnen gaan duren. Zij geven toe dat met bombardementen alleen het militaire doel niet te bereiken valt. ,,Dit grillige terrein in Kosovo kan je niet alleen vanuit de lucht bestrijden. Bovendien moet het risico voor ons aanvaardbaar blijven'', zegt een van de vliegers die anoniem moeten blijven. ,,Die Serven moeten van ons de indruk overhouden dat, als ze iets uithalen, het vanuit de lucht meteen raak is. Dat zou ze moeten afschrikken. Wij geven met onze missies een boodschap af.''

Zowel het Nederlandse F-16-squadron als de Belgen worden de komende dagen afgelost. Op de basis Amendola vragen sommige militairen zich na enkele maanden dienst in Italië af of ze al met de Pasen thuis zullen zijn. ,,Aan het eind van zo'n periode zie je de mensen altijd wat nerveus worden. Daar komt die oorlog nog bovenop. Dan vraag je wel veel van ze'', zegt een Belgische officier.

Het Nederlandse-Belgische detachement van een kleine 400 mannen en vrouwen is gisteren gewaarschuwd voor protestdemonstraties, zowel bij het hek van de vliegbasis als in de stad Foggia, 17 kilometer ten westen van Amendola. De protesten worden geleid door de Italiaanse communistische partij. Niet meer dan de helft van de zondag ondervraagde Italianen staat achter de NAVO-acties. Een groot aantal van de tegenstanders vreest represailles vanuit Joegoslavië. Daarnaast lopen de inkomsten terug als straks in het toeristenseizoen de acties nog blijven voortduren. Bovendien verwacht Italië een veel vluchtelingen uit Montenegro en Albanië.

Het verzet tegen hun komst neemt toe en als oplossing zouden de meeste Italianen graag zien dat ook andere NAVO-landen die grote, nieuwe stroom vluchtelingen uit Kosovo zouden opnemen.