Struisvogels houden `Rooi' uit de slaap

In Sint-Oedenrode is een burenruzie over struisvogels zó hoog opgelopen, dat de Raad van State is ingeschakeld. Morgen doet hij een uitspraak. De affaire rondom de struisvogels is de zoveelste dorpsrel in de Brabantse gemeente.

Het weiland aan de Damianenweg, achteraf in Sint-Oedenrode, ligt er deze middag vredig bij. De lentezon schijnt, een verdwaalde kip zoekt voedsel en verderop scharrelt een veertigtal struisvogels rond. Het is doodstil. ,,Nú nog wel'', vertelt J. School, ,,maar 's avonds en 's nachts is het hier een hels kabaal. Altijd. Die struisvogels krijsen dan zo hard dat ze ons compleet uit de slaap houden.''

De struisvogels lopen aan twee kanten van Schools' huis, dat op een steenworp van de weiden staat. De hoeve waartoe de dieren behoren – die van de maatschap Thiel – ligt 300 meter verder. ,,Die boeren hebben geen last van de herrie en ook niet van de stank die al die mest veroorzaakt'', zegt School. Hij wil dat zijn buurman zijn (in totaal 175) vogels weg doet, ,,óók omdat hij daarvoor geen vergunning heeft''.

Nadat School, een paar jaar lang, herhaaldelijk bij de gemeente had geklaagd, volgde een onderzoek waaruit bleek dat de dieren te veel lawaai maakten. ,,Die geluidstest bleef in een la van een ambtenaar liggen, totdat wij begin vorig jaar een advocaat in de arm namen. Op de afdeling milieu zijn ze altijd vriendelijk, ze beloven van alles, maar doen niks. Vandaar dat ik naar de Raad van State ben gegaan'', legt School uit. Hij wil bereiken dat de gemeente de maatschap Thiel moet verplichten de dieren direct te verwijderen, onder oplegging van een dwangsom. De Raad van State doet daarover morgen uitspraak.

De gemeente zit met de kwestie in haar maag. Milieu-ambtenaar G. Veldmeijer zegt dat de maatschap een aanvraag voor een vergunning heeft ingediend. ,,Dat verzoek gaf ons een aantal problemen, omdat het fenomeen volwassen struisvogels voor de wetgeving iets nieuws is.'' Er zijn in Nederland naar schatting 200 fokkers, veelal ex-varkensboeren, die de vogels om het vlees en de huid (leer) houden. Veldmeijer: ,,We hebben overal informatie ingewonnen. B en W heeft tenslotte het voorlopige besluit genomen de dieren nìet toe te staan. Maar daarmee zijn ze niet weg, de boer kan immers in beroep gaan. Ik geef toe dat we in deze zaak niet erg snel hebben gehandeld.''

Bij de spraakmakende dorpsrel in Sint-Oedenrode is ook milieudeskundige ing. A. van Rooij, directeur van het plaatselijke Ecologisch Kennis Centrum (EKC), nauw betrokken. Van Rooij is van oordeel dat de kwestie van de struisvogels het zoveelste bewijs is dat het gemeentebestuur allerlei milieu- en bouwwetten aan de laars lapt. Hij wijst daarbij, bijvoorbeeld, op het houtimpregneerbedrijf Van Aerle aan de Ollandseweg. ,,Het draait al tien jaar lang, zonder de vereiste milieu- en bouwvergunning. De gemeente doet niets, ondanks uitspraken van de Raad van State.''

Milieu-ambtenaar Veldmeijer zegt dat Van Aerle wél vergunningen heeft. Maar hij geeft toe ,,dat de Raad van State, na verzoek van Van Rooij, ons heeft genoopt een aantal maatregelen te nemen''. ,,We hebben die zaken gerepareerd of ze worden gerepareerd.'' In het 17.000 zielen tellende Sint-Oedenrode – Rooi in de volksmond – herinnert een ieder zich nog hoe de Raad van State het gemeentebestuur al eens eerder flink op de vingers tikte. Het ging toen, zeven jaar geleden, om de bouw van de villa van burgemeester P. Schriek (CDA). Vanuit het prachtige kasteelpark wijst wandelaar J. Habraken naar de woning van de burgervader. ,,Tegen de zin van de milieubeweging liet de Schriek een stuk bos kappen om plaats te maken voor zijn huis, zonder de vereiste procedures af te wachten. Het leidde tot grote beroering en uitstel'', weet hij nog.

Schrieks partijgenoot, ex-loco-burgemeester J. Jansen, tevens oud-wethouder milieuzaken, raakte verleden jaar in opspraak. Hij werd erop betrapt als agrariër illegaal varkens te houden. Dezelfde Jansen – hij zit thans weer in de gemeenteraad – kreeg eerder van de oppositie de wind van voren omdat hij niet ingreep toen ,,een ver familielid'', F. van de Biggelaar, zonder vergunning een houtverwerkend bedrijf was begonnen in een buitengebied. In strijd met het bestemmingsplan bouwde hij een schuurtje en splitste zijn woning in tweeën. Pas toen deze affaire in een tv-uitzending openbaar was gemaakt, legde de gemeente Van den Biggelaar een dwangsom op van duizend gulden per dag. Hij verhuisde zijn onderneming.

De zaak-Van den Biggelaar heeft, volgens milieudeskundige Van Rooij die zich ook daarmee bemoeide, tot ,,levensbedreigingen'' geleid. ,,Van den Biggelaar (26) heeft mijn moeder (80) op zijn autokap gesmeten en de keel dichtgeknepen'', vertelt hij. Het raadslid H. Huijbregts van de oppositiepartij DGS zegt dat hij een keer in het openbaar is uitgescholden door Van den Biggelaar.

,,Rooi is een prachtige gemeente, een dorp met stadsrechten, maar ook een heel moeilijk plaatske'', lacht W. van Gerwen van de Rooise Partij – óók oppositie. ,,Vroeger zaten er in de gemeenteraad allemaal mensen wier achternaam met een A of een B begon. Dat werkt nog altijd door. De A's en de B's mogen hier alles, de anderen mogen niks.''

Aan de Damianenlaan in Sint-Oedenrode, op een steenworp van de struisvogels, slaakt J. School een zucht. ,,We zijn buiten gaan wonen voor de rust, maar we zitten in de herrie. Twee kinderen zijn op de basisschool blijven zitten. Dat lag mede aan het nachtelijke gekrijs van die dieren. Ja, dat weet ik zeker.''