Japanse politie pakt liever dieven dan verkrachters

Op een middag in september vorig jaar wist huis-aan-huis verkoper Kobori zijn lusten niet meer te bedwingen. Toen Raelyn Campbell de deur van haar appartement in Tokio opende, sprong hij uit het trappenhuis te voorschijn en drong naar binnen. Hij besprong zijn slachtoffer, gooide haar op de grond en betastte haar lichaam op diverse intieme plekken. Ongetwijfeld met meer in gedachten. Maar Kobori had buiten de vechtlust van Raelyn gerekend. Zij wist zich te bevrijden, de man koos het hazepad, maar na een wilde achtervolging door de straten sleepte Raelyn hem uiteindelijk mee naar de politie. Naast betastingen over het hele lichaam liep ze een verstuikte pols, kneuzingen aan de heup en schaafwonden op.

Tot zover het relaas van Raelyn Campbell tijdens een recente persconferentie in Tokio. Campbell is een jonge Amerikaanse die ten tijde van het incident al drie jaar als assistente van een Japans parlementslid in Tokio woonde. Sindsdien voert ze voltijds actie om te zorgen dat de politie daadwerkelijk optreedt tegen haar belager. Want de Japanse politie vond het niet nodig de man te vervolgen. Raelyn Campbell: ,,Ik ben niet door hem verkracht, wel door de Japanse politie. En ik denk niet dat ik de eerste ben.''

De politie wilde de man laten gaan nadat hij schriftelijk zijn excuses had aangeboden en deelde Campbell mee dat het ,,vervelend'' zou zijn als zij verdere vervolging zou eisen. De man schreef precies drie zinnen: ,,Op 10 september 1998 om tien voor half drie zag ik een buitenlandse vrouw genaamd Raelyn Cambell – wonende te ... – voor haar huis, waarop ik plotseling een onweerstaanbare aandrang kreeg en onder meer haar billen betastte. Ik kwam tot zulk lichtzinnig gedrag, waarmee ik haar zeer onaangename gevoelens heb bezorgd, omdat ik als vrijgezel haar zeer aantrekkelijk vond. Nu heb ik diep, diep berouw en vraag om edelmoedigheid.''

Niet alleen de naam van Campbell stond in deze tekst, op de puntjes stond ook haar volledige adres. Mocht Kobori de Amerikaanse destijds bij toeval als slachtoffer hebben uitgekozen, hij zou geen moeite hebben haar terug te vinden. Campbell durfde niet meer alleen naar huis, kreeg nachtmerries en zegde al snel de huur op om bij een kennis in te trekken.

Het Japanse parlementslid Mizuho Fukushima noemt het verhaal van Campbell een ,,zeer waardevolle getuigenis''. Fukushima is lid van een groep parlementariërs die Campbell enige tijd geleden heeft uitgenodigd om haar verhaal te doen. Tot Fukushima vorig jaar in het Hogerhuis werd gekozen, was ze werkzaam als advocate met grote aandacht voor man-vrouwproblematiek. De groep heeft de politie inmiddels om tekst en uitleg gevraagd over de behandeling van seksuele misdrijven.

,,Er is nog steeds een minimaal bewustzijn over seksuele misdrijven'', zegt Fukushima in haar werkkamer in het parlement. ,,Kijk maar naar de strafwet: op verkrachting staat een gevangenisstraf van ten minste twee jaar, op beroving een minimale straf van vijf jaar. Schending van het lichaam van een vrouw is dus minder erg dan stelen. De politie is nu begonnen met workshops voor agenten onder leiding van een psychiater, maar dit is nog veel te weinig.''

Een beletsel voor mentaliteitsverandering is ook de gezagsgetrouwheid van de Japanse pers. Ondanks Campbells optreden voor parlementsleden en een persconferentie, heeft nog geen enkel Japans medium de werkwijze van de politie ter discussie gesteld. Alleen Engelstalige kranten deden dit, maar die schrijven voor buitenlanders.

Pratend over de ervaringen van Campbell komt Fukushima al snel met een anekdote uit eigen kring. Een 30-jarige kennis werd op een avond staande in een overvolle trein onzedelijk betast door een man van rond de veertig. Ze was samen met een vriendin en de twee vrouwen dwongen de man mee te gaan naar de politie, net als Campbell. De man bleek een hoge ambtenaar op een ministerie te zijn en in het aangezicht van politie en de twee vrouwen putte hij zich uit in excuses en diepe buigingen. Op aandringen van de politie besloten de twee vrouwen de kwestie verder te laten rusten.

Incidenten die op zo'n informele wijze worden opgelost dringen niet door in de politiestatistieken. Nadat Campbell opstond, bereikten ook haar plotseling verhalen van vrouwen die onzedelijke handelingen of zelfs verkrachting hadden ondergaan zonder dat de politie actie had ondernomen. ,,Het aantal zedenmisdrijven in de politiestatistieken is maar het topje van de ijsberg'', zegt Fukushima, ,,niet alleen omdat de politie weinig actie onderneemt, ook omdat vrouwen grote schaamte moeten overwinnen om naar de politie te stappen.'' Op de vraag of `top van de ijsberg' wil zeggen minder dan 10 procent antwoordt ze beslist: ,,Zeker.''

Details over het politieoptreden in de zaak Campbell op www.

geocities.co.jp/

Playtown-Denei/3053/home.html.