Staking legt economie Israel lam

Bijna twee maanden voor de algemene verkiezingen op 17 mei wordt de Israelische economie vanaf vanmorgen verlamd door een algemene staking van rond de vierhonderdduizend werknemers in overheidsdienst.

Het internationale vliegveld bij Tel Aviv, de havens, de spoorwegen, de posterijen, de elektriciteitsmaatschappij, militaire industrieën, de telefoondienst, ziekenhuizen en tal van andere overheidsdiensten zijn door de staking getroffen. Wegens een loongeschil met de regering-Netanyahu heeft het algemeen vakverbond de Histadroet de staking voor onbepaalde duur uitgeroepen.

Amir Peretz, de leider van het militante vakverbond, eist compensatie voor het verlies aan koopkracht van 8,6 procent dat de werknemers mede als gevolg van de grote devaluatie van de shekel en daarna snel gestegen prijzen het afgelopen jaar hebben moeten incasseren.

De nieuwe Likud-minister van Financiën Meir Shitrit wil niet meer dan 3,1 procent compensatie geven. ,,Op de begroting is absoluut geen ruimte voor meer'', zei hij. ,,Ik ben niet van plan de verbetering van de economie de afgelopen drie jaar op het spel te zetten door op de onverantwoordelijke looneisen van de Histadroet in te gaan.''

Premier Netanayhu heeft vanmorgen Amir Peretz van ,,politieke chantage'' beschuldigd. Hij is van mening dat Peretz aan het hoofd van de Histadroet het loongeschil met de overheid tot een algemene staking heeft laten escaleren in de verwachting daarvan in de stembus flinke winst te plukken. Peretz heeft zich afgescheiden van de Arbeidspartij en zich aan het hoofd gesteld van een nieuwe linkse partij die naar grotere sociale rechtvaardigheid streeft.

De vandaag uitgebroken algemene staking vindt plaats tegen de achtergrond van snelle polarisatie van de Israelische samenleving tussen een in grote luxe levende elite en een verarmend proletariaat. Het is een opmerkelijke paradox dat sedert Likud, de partij van de sociaal en etnisch ,,onderdrukten'', in 1977 aan de macht kwam de inkomenskloof in Israel bijna Amerikaanse proporties heeft aangenomen. Volgens Israelische sociologen staat het joodse land wat het verschil tussen het laagste en hoogste inkomen aangaat op de tweede plaats op de wereldranglijst. Tot 1977 werd een inkomensverhouding van een op vier aangehouden en als norm gerespecteerd. Tegen de achtergrond van een ernstige economische crisis met volgens officiële cijfers 8,6 procent werklozen heeft Amir Peretz het enorme verschil in inkomens tot een politiek argument gemaakt. Deze argumentatie slaat aan omdat volgens recente cijfers een op de vijf kinderen in Israel onder de armoedegrens leeft. Met de regelmaat van de klok worden de Israeliërs via de media geconfronteerd met extreem hoge inkomen van industriëlen, bankiers, en de top in overheidsdienst, die er dit jaar volgens de Histadroet 14 procent op vooruitging. Gisteren meldden de media dat de directeur van een grote bank, die dit jaar flink verlies heeft geleden, zijn jaarinkomen zag groeien tot 3,2 miljoen gulden.