ALGENGROEI MAKKELIJK TE VOLGEN MET SPECTRORADIOMETER

De marien bioloog dr. Herman Gons, verbonden aan het Nederlands Instituut voor Oecologisch Onderzoek (NIOO) in Nieuwersluis, heeft een methode ontwikkeld om snel en gemakkelijk de algengroei in water te volgen. Hij maakt hierbij gebruik van een spectroradiometer, een apparaat dat de energie van het invallend licht meet. Deze methode maakt het nemen van watermonsters en de daaropvolgende chemische bepalingen, allebei nogal tijdrovend, overbodig. Gons publiceert zijn methode binnenkort in het tijdschrift Environmental Science & Technology.

Gons voerde experimenten uit op het IJsselmeer om zijn methode te testen. Vervolgens gebruikte hij het apparaat tijdens een onderzoek in China. Daar verzamelde de marien bioloog gegevens over de algengroei in voedselrijke wateren. Met de spectroradiometer kon hij de algengroei vanaf een schip of een steiger gemakkelijk volgen.

Het apparaat meet de energie van het invallend licht en stelt een spectrum samen van het licht tussen 380 en 780 nm. Gons bepaalt hoeveel algen er in het water zitten door de piek van 675 nm te analyseren. De grootte van die piek is een maat voor de concentratie chlorofyl a. Dit is een pigment waarmee algen en waterplanten licht invangen. In principe zou de aanwezigheid van waterplanten de metingen kunnen verstoren, maar Gons voert alleen metingen uit in diepe wateren waar geen waterplanten voorkomen of in troebele wateren waar de spectroradiometer geen signaal van de waterplanten opvangt.

Met de analyse van de concentratie chlorofyl a krijgt Gons een indruk van de totale algenpopulatie. Maar het zou handig zijn om bepaalde algensoorten nauwkeuriger te onderzoeken. Inmiddels heeft Gons zijn methode verder ontwikkeld om het aandeel cyanobacteriën te bepalen. Cyanobacteriën (ook wel blauwwieren genoemd) spelen een belangrijke rol in de wereldwijde kringloop van stikstof en koolstof. Deze algen bezitten twee speciale pigmenten. Een blauw pigment, fycocyanine, en een rood pigment, fyco-erythrine. Gons bepaalt met zijn apparaat de piek voor fycocyanine (op 620 nm) en krijgt daarmee een indruk van de hoeveelheid cyanobacteriën in het water. (Marcel aan de Brugh)