Krijsen, klieren, snoep gooien

Jongeren en theater, het is niet altijd een gelukkige combinatie. Ramsey Nasr (25), acteur bij Het Zuidelijk Toneel, kan er over meepraten. Een voorstelling van Romeo en Julia in Den Bosch moest worden stopgezet wegens aanhoudend wangedrag van een grote groep scholieren in de zaal. Nasr: ,,Niemand van het gezelschap had het ooit zo erg meegemaakt. Binnen vijf minuten zijn we gestopt omdat ze zaten te krijsen en te brullen. Na een korte pauze gingen we verder, maar ze bleven praten, klieren, met snoep gooien, met kauwgum klappen. Met de zaallichten aan heb ik geprobeerd om ze weg te kijken en uit te schelden, maar ze gingen niet. Toen zijn we helemaal gestopt.'' Achteraf bleek het om een eindexamenklas te gaan. ,,Ze kregen twee studiepunten voor hun aanwezigheid. Dan hoefden ze het stuk niet meer te lezen.'' Toch is Nasr enthousiast over scholieren in de zaal, en bezoek van jongeren aan het theater kan niet genoeg worden gestimuleerd. ,,Den Bosch was een uitzondering, er zijn bij Romeo en Julia heel veel scholieren en studenten komen kijken en verder was er nooit een probleem. De belangrijkste maatregel? Veel kortingen! Zelf zou ik nooit gaan als ik elke keer 35 gulden moest betalen, zeker omdat er ook veel slecht toneel is. En reclame maken op een volwassen manier. Dus níet zo: we maken een stukje, kom maar kijken, het gaat ook een beetje over jou. Wat je in ieder geval ook niet moet doen is inhoudelijke concessies, om het toegankelijker te maken. Toneel kan juist tegen het zapgedrag ingaan, zelf hou ik erg van een vertelling met een lange adem.''

Herman Naber (51) is acteur bij Het Nationale Toneel. Tijdens een voorstelling van Sladek in Rotterdam richtte hij aan het begin van de pauze het woord tot het publiek: dat geroezemoes van die meisjes achterin moet stoppen, want het leidt spelers en publiek vreselijk af. Naber: ,,Het is riskant om uit de voorstelling te stappen, het werkt bijna altijd contra-produktief. Na de pauze was het veel te stil, niemand in de zaal durfde nog te reageren, dat was ook weer niet de bedoeling.'' Maar ach, zegt Naber vergoelijkend, dat gepraat is van alle tijden. Dertig jaar geleden, toen hij zelf als scholier naar een Vondel-voorstelling ging, gebeurde het ook. ,,Ik speel graag voor jongeren, al zit er maar eentje bij die wordt geraakt, dan is het goed. Gedwongen worden om met de klas naar een voorstelling te gaan, dat levert niets op. Bovendien is niet iedere voorstelling geschikt voor jongeren.'' Van aanpassing aan doelgroepen moet hij niets hebben. ,,Moeten we dan een Griekse tragedie in het Turks spelen? Kom nou. Ik zou niet weten hoe ik als speler aantrekkelijker zou moeten zijn dan ik nu ben. We spelen wereldliteratuur, dat kan voor iedereen interessant zijn.''