Nieuwe test spoort bacterie sneller op

In Amsterdam gebruiken onderzoekers een nieuwe, snelle test om de bacterie Legionella pneumophila, de veroorzaker van de veteranenziekte, op te sporen

Het onderzoek op de afdeling medische microbiologie van het Academisch Medisch Centrum (AMC) in Amsterdam vindt plaats vanwege de besmetting met L. pneumophila die tientallen mensen vermoedelijk hebben opgelopen tijdens een bezoek aan de West-Friese Flora in Bovenkarspel. De Amsterdamse microbiologen werden donderdagmiddag benaderd door artsen van het Westfries Gasthuis in Hoorn. Daar lagen op dat moment vier patiënten op de intensive care met een ernstige dubbelzijdige longonsteking. Na de test bleken de vier patiënten `vermoedelijk besmet' met de legionella-bacterie. Een uitgebreidere analyse bracht aan het licht dat zij de Westfriese Flora in Bovenkarspel hadden bezocht.

De nieuwe test die de microbiologen gebruiken neemt slechts twee uur in beslag. Dat is beduidend sneller dan de traditionele bacterie-kweek, die twee tot drie dagen duurt. De test is vergelijkbaar met de moderne zwangerschapstest. ,,Je doet wat urine op een strip. Als de bacterie aanwezig is, krijgt de strip een kleurtje'', zegt AMC-onderzoeker dr. R.J. van Ketel. De test is gericht op vetachtige verbindingen in de celwand van de bacterie. Van Ketel: ,,Een nadeel van de test is dat hij maar één variant van de bacterie aantoont, het serotype 1. Maar er bestaan meerdere varianten, hoewel serotype 1 in tachtig procent van de gevallen de veroorzaker is van legionella.''

Snelle opsporing van de bacterie kan volgens Van Ketel leiden tot een betere behandeling van de ziekte. Een longontsteking wordt standaard behandeld met een breed werkend antibioticum. Maar L. pneumophila is via deze kuur slecht te bestrijden. ,,Als je binnen een paar uur weet dat het om de legionella-bacterie gaat kun je daarop je antibioticumkuur afstemmen.''

De Amsterdammers hebben de test pas twee maanden in gebruik. Hij wordt nu getoetst op zijn betrouwbaarheid. ,,Kan hij elke patiënt oppikken, dat is de vraag'', zegt Van Ketel. Inmiddels controleren de microbiologen ook patiëntenmateriaal dat afkomstig is uit andere ziekenhuizen. Om hoeveel mensen het gaat wil Van Ketel niet zeggen.