Virenque allesbehalve spijtoptant

Terwijl zijn voormalige ploeggenoten van Festina een schorsing uitzitten, debuteerde Richard Virenque gisteren in het shirt van Polti. Het Franse publiek toonde gemengde gevoelens bij de terugkeer van een martelaar.

Aan symboliek geen gebrek op de openingsdag van Parijs-Nice. Richard Virenque stapt voor de proloog op een zwarte racefiets. Hij draagt een zonnebril, hoewel de lichtstad in nevelen is gehuld. Hij heeft het geverfde kapsel afgezworen en de modieuze sik afgeschoren. Een afrekening met het verleden? Zeker niet. Wie de stralende glimlach gadeslaat, ziet geen depressieve spijtoptant. Aan zijn rechterpols blinkt een Festina-horloge. Virenque geeft tekst en uitleg in de lobby van hotel Adagio. ,,Ik heb bij Festina zes prachtige jaren meegemaakt. Dit horloge is een mooi souvenir.''

Hij oogt ontspannen en heeft zijn gevoel voor publiciteit niet verloren. Geduldig staat hij de Franse pers te woord. De lunch wordt bijgewoond door cameraploegen die de terugkeer van een martelaar zorgvuldig in beeld brengen. Van een heksenjacht is geen sprake. Buiten het hotel wachten een paar kinderen op een handtekening. Langs het parcours trotseren enkele duizenden wielerfans de regen en de kou. Parijzenaars staan niet bekend om hun affiniteit met sport en Boulogne-Billancourt is een slaperig voorstadje van de metropool.

Voor het begin van de tijdrit wordt Virenque toegejuicht maar ook uitgefloten. Tijdens de race hoort hij aanmoedigingen langs de kant. Virenque is nooit een goede tijdrijder geweest en zijn 32ste plaats is een juiste afspiegeling van de krachtsverhoudingen. Na afloop wordt hij bijna platgewalst door een horde journalisten en fotografen. Hoofdsponsor Franco Polti, een fabrikant van stofzuigers, had zich bij de ploegpresentatie in januari niet vergist. ,,Virenque biedt ons meer publiciteit dan we de afgelopen drie jaar hebben gekregen met Luc Leblanc.''

De terugkeer van Virenque heeft geleid tot gemengde gevoelens in het peloton. Terwijl zijn voormalige ploeggenoten van Festina tot 1 mei een schorsing uitzitten voor het toegeven van dopinggebruik, profiteert de voormalige kopman van zijn volhardend stilzwijgen tegenover de rechter. Ondanks belastende verklaringen van verzorger Willy Voet, ploegarts Eric Ryckaert en ploegleider Bruno Roussel (allen op non-actief gesteld) speelde Virenque de onschuld zelve. Hij had geslikt en gespoten, maar was van mening dat het onschuldige preparaten betrof. Aangezien hij nooit positief is bevonden en nooit op heterdaad werd betrapt, kon de Franse publiekslieveling niet worden geschorst.

Virenque kreeg bij Festina afgelopen najaar een verlaagde aanbieding en ging op zoek naar een nieuwe werkgever. Hij bedelde bij Once en Mapei, maar deze sponsors durfden het risico niet aan. De Fransman ging met hangende pootjes terug naar Festina, waar de hoogste bazen tot inkeer waren gekomen. Ze wilden met een schone lei beginnen en boden hem geen nieuw contract aan. In december 1998 meldde zaakwaarnemer Lionel Virenque in een emotionele bui dat zijn jongere broer bij gebrek aan aanbiedingen moest stoppen met fietsen. Nog geen maand later tekende Richard een tweejarig contract bij Polti.

In Boulogne-Billancourt loopt Lionel Virenque tevreden rond. ,,Alleen hebben we nog een probleem met de licentie, maar dat zullen we ook wel oplossen'', zegt hij zelfverzekerd. Richard Virenque woont in de buurt van het Zwitserse Genève, volgens zijn broer om belastingtechnische redenen. Tijdens alle commotie in de Tour meldde een Zwitserse krant dat de sportman om medische redenen uit Frankrijk is vertrokken. Hij zou met vriend en ploeggenoot Laurent Dufaux deelnemen aan een geruchtmakend bloedonderzoek aan de universiteit van Lausanne. Waar of niet, Virenque rijdt met een Zwitserse licentie en de Franse wielerbond lijkt niet van plan een Franse licentie te verstrekken. ,,Ze pesten hem gewoon'', meent Lionel Virenque.

Richard Virenque is geboren in Casablanca, waar hij voor het eerst sinds twintig jaar terugkeerde. ,,Geweldig om mijn kinderoppas terug te zien en het wielrennen achter me te laten'', meldde hij rond de jaarwisseling. Hij vierde Oud en Nieuw met andere beroemdheden in St.Tropez en leek te berusten in zijn vroegtijdige pensioen. Maar de schijn bedroog, zoals de schijn wel vaker bedriegt in het leven van Virenque. Hij schenkt prijzengeld aan goede doelen, knuffelt kinderen en bezoekt bejaardenhuizen. Maar verzorger Voet wacht nog altijd op het eerste telefoontje, als blijk van medeleven. En zijn voormalige ploeggenoten van Festina kunnen zijn bloed wel drinken. Waarom was hij niet eerlijk? Waarom is hij niet solidair geweest?

Virenque is een charmante toneelspeler die tijdens de persconferentie in Boulogne-Billancourt als vanzelfsprekend de show steelt. Hij stoot zijn voet aan een tafel en roept lachend dat hij niet kan deelnemen aan Parijs-Nice. Hij vertelt over zijn trainingsachterstand en vraagt de toehoorders begrip voor een rustige seizoensopbouw. ,,Ik ga niet van start om te winnen, ik gok op een plaats bij de beste dertig. Ik voel druk van buitenaf, maar ik voel geen stress. Of het nu regent, sneeuwt of de zon schijnt, ik ben veel veel te blij om terug te zijn. De fiets is mijn lust en mijn leven.''

Over de dopingaffaire praat hij liever niet. Zijn standpunten zijn eerder gepubliceerd. Hij heeft niet de makkelijkste maar de moeilijkste weg gekozen, door juist niet te buigen voor de Franse justitie. Daarmee ontloopt hij een schorsing, maar loopt hij ook de kans als `matennaaier' te worden afgeschilderd. In het bijzijn van de ploegleiding roemt hij Polti, dat hem een kans bood op eerherstel. ,,Al hadden ze me op de grond laten slapen, deze mensen geven tenminste blijk van menselijkheid. Ik heb een donkere tunnel achter me gelaten.''