Gespierde grappen van Jaap Mulder

,,Ik ben iemand van de metafoor,'' zegt Jaap Mulder, niet vrij van zelfspot, in zijn nieuwe cabaretsolo — en dat verklaart meteen waarom hij tot dusver geen nationale faam heeft vergaard. Sinds hij tien jaar geleden het Cameretten-festival won, heeft hij als een noeste werker zeven programma's gemaakt, die doorgaans goed werden ontvangen, maar zijn succes bleef beperkt. Misschien was hij soms te cryptisch en net niet eenduidig genoeg, te grimmig en te knokig misschien. En als hij eens op de televisie verscheen met een stukje uit zo'n programma, leek hij het er zo vet op te leggen, dat er zelden een promotioneel effect van uitging.

Nu maakt Mulder die opmerking over zijn voorliefde voor metaforen, door hem omschreven als een `prikkelende verpakking' voor wat hij wil zeggen, in een voorstelling over de eenling die probeert zich te weer te stellen tegen alles wat er van buiten op hem afkomt: karrevrachten nutteloze informatie (enquêtes, onderzoeken), winkels die `leuk' willen zijn, wezenloos carnavalsgeblaat en de oeverloze prietpraat op radio en televisie. Hij vertelt een parabel met een mooie omdraaiing over een 73-jarige die nog `zwaar gezond' is, hij zingt een treurig sfeerbeeld over de kermis, speelt een op hol geslagen misdaadreporter van het type Peter R. de Vries, spreekt teder over zijn vroegere muziekleraar die alle amusement `walgelijk' noemde, en debiteert meer gespierde grappen dan voorheen.

Vooral in zijn conférences vind ik Jaap Mulder in KanonOren doeltreffender dan ooit. Al die komische tirades blijven bovendien mooi in evenwicht met de rest van het programma. Alleen een enkele passage blijft wat mij betreft nog in de lucht hangen. Zoals die over de oren uit de titel, waarvan ik de betekenis niet zou kunnen navertellen. Maar het doet er weinig toe, want er staat veel tegenover.

Voorstelling: KanonOren, door Jaap Mulder. Gezien: 5/3 in Diligentia, Den Haag. Tournee t/m 29/4 en volgend seizoen. Inl. (015) 2159415.