Premier China wil openheid en daadkracht

De Chinese premier Zhu Rongji heeft opgeroepen tot versterking van de rechtsstaat, hardere aanpak van corruptie en grotere openheid en inzet bij het bevechten van ,,het complexe en grimmige economische klimaat'' in het land.

Zhu zei dat vanochtend bij de opening van het jaarlijkse Volkscongres, het Chinese parlement. Hij zei ook dat de beleidsmakers zich moeten onthouden van ,,ruwe'' en ,,dictatoriale'' oplossingen voor de grote problemen waarmee China kampt: dalende economische groei, toenemende werkloosheid onder staatsarbeiders, sociale instabiliteit, economische misdaad en de corruptie van ambtenaren. In zijn vanochtend gepresenteerde werkrapport stelt Zhu die problemen veel uitvoeriger aan de orde dan zijn voorganger Li Peng in de afgelopen jaren heeft gedaan.

Met zijn openheid brengt premier Zhu een van de doelstellingen van zijn eigen rapport in de praktijk. Een passage over `Eerlijk, toegewijd, pragmatisch en doelmatig bestuur' leest als een handboek voor het gezonde verstand: ,,Ambtenaren dienen stevig met beide benen op de grond te blijven staan, op de hoogte te zijn van de gang van zaken onder de mensen en acties te ondernemen die hen helpen, zonder te verzanden in holle praat en retoriek. Zij moeten realistisch zijn, geen onwaarheden rapporteren of feiten opblazen waarmee zij hun bazen voor de gek houden en hun ondergeschikten misleiden.''

Zhu's aansporingen zijn vooral bedoeld voor de lokale overheden, waarover Peking de controle dreigt te verliezen. Het respect voor Peking neemt zienderogen af nu lokale overheden steeds meer verantwoordelijkheid krijgen bij het oplossen van economische problemen. De periferie spreekt niet langer de waarheid, en de regering moet zich baseren op hoogst onbetrouwbare gegevens.

Het gevolg is dat Zhu, zonder het zelf te willen, naar alle waarschijnlijkheid toch mensen voor de gek houdt. Vraagtekens zijn gepast wanneer Zhu claimt dat een jaar oude beleidsplannen – zoals inkrimping van het leger, afschaffing van staatshuisvesting, herintreding van afgevloeide staatsarbeiders en afslanking van het regeringsapparaat – naar behoren verlopen. Onlangs meldde een Chinese krant dat veel ontslagen ambtenaren via achterdeuren hun weg heb teruggevonden naar hun oude banen.

Zhu maakte naam als economisch manager: vanaf 1993 wist hij de inflatie te verminderen van 23 procent naar minder dan 1 procent nu.

Na een jaar van tegenvallende export en binnenlandse vraag permitteert de regering zich een begrotingstekort van 36,4 miljard gulden, 56 procent hoger dan in het afgelopen jaar. Volgens premier Zhu zal de inflatie niet stijgen als gelden doelmatig worden gebruikt en de investeringen daarmee zullen toenemen.

Zhu maakte vanochtend ook bekend dat Peking extra staatsobligaties wil uitgeven voor de financiering van broodnodige infrastructurele werken.

WANTROUWEN: pagina 5