Voortaan op zaterdag

Als de eerste (landelijke) uitslagen worden verspreid onder de aanwezigen op de verkiezingsavond in het provinciehuis in Den Bosch, kijkt de commissaris van de koningin F. Houben vijf minuten lang naar de cijfers. Niet omdat hij teleurgesteld is, maar omdat hij ze niet begrijpt. Omstanders proberen het hem uit te leggen. Houben kijkt nog een keer, grinnikt, vouwt het papier dubbel en stopt het in zijn zak.

De echte uitslagen komen nog en die zal hij gewoon van het grote scherm kunnen lezen. De grote winnaar in Noord-Brabant is het CDA met drie zetels winst naar 28. Gedeputeerde en lijsttrekker P. van Geel had het niet verwacht en is zichtbaar blij. Hij knijpt in zijn oorlel en vraagt zich af of hij nog wel van deze wereld is. Van Geel is dat zeker; hij wordt in Brabant als de machtigste politicus gezien. Hij kwam kortgeleden in het nieuws omdat hij zich openlijk zorgen maakt over de Provinciale Staten. ,,We hebben nog acht jaar om van de provincie een beter gelegitimeerd middenbestuur te maken. We moeten een smoel krijgen anders overleven we niet.'' Deze avond voegt hij eraan toe: ,,Ik verafschuw het beeld van die acht jaar en ik distantieer me van het verhaal van minister Peper die zegt dat we in de gevarenzone zijn beland. Ik wil gewoon dat we doorzetten de provincie een forse impuls te geven – maar het moet wel nu gebeuren.''

Ook voor zijn partij betekent Van Geel veel; hij schreef mede het landelijke partijprogram en was bijna de nieuwe voorzitter geworden als partijleider De Hoop Scheffer daar geen stokje voor had gestoken. Van Geel noemt zichzelf een openbaar bestuursdier – hij wil best nog wat anders doen voor de partij. Maar Van Geel is zo blij met de uitslag dat hij nu ook wel weer in Brabant wil blijven. ,,Het allermooiste vind ik nog dat we Limburg zijn voorbij gestreefd.''

Alle partijen die verliezen, schrijven dat toe aan de lage opkomst. Gedeputeerde W. Huijbrechts-Schiedon van de VVD voelt zich ondanks drie zetels verlies een `heel tevreden mens'. ,,We hebben ons nu echt gevestigd als tweede partij in Brabant'', geeft zij als reactie aan wie het maar horen wil. GroenLinks-statenlid N. van Wijk zit met een grote bos gerbera's voor zich aan de tafel. Zij debatteert heftig mee en als het onderwerp van de gemeentelijke herindeling eigenlijk al voorbij is, vraagt zij nog even het woord. Van Wijk: ,,Ik vind dat ik als grote winnaar duidelijk mag zeggen wat het standpunt van onze partij is. Bij sommige herindelingen zeggen wij, dat zou eventueel wel kunnen maar bij andere herindelingen vinden wij het niet nodig dat een bepaalde gemeente ergens bijgetrokken hoeft te worden.''

De ouderenpartijen hebben fors verloren. Hadden zij bij de vorige provinciale verkiezingen nog vijf zetels behaald, nu nog maar één.

Kandidaat-statenleden van D66 liepen wat ongelukkig rond. Zij maakten grapjes tegen elkaar, vroegen zich af wat de statenverkiezingen nou eigenlijk nog betekenden en hadden verder nauwelijks commentaar.

Vanaf tien uur 's avonds liep het provinciehuis goed vol. Hele families kwamen naar de bijeenkomst. De drank was gratis, de zoutjes, bitterballen en andere hapjes kwamen in grote hoeveelheden langs. De Brabantse radio-omroep deed verslag, de regionale televisiezender TV8 zond de hele avond de verkiezingsbijeenkomst rechtstreeks uit, maar moest zich meermalen verontschuldigen dat de meeste Brabanders naar een storingsbeeld hadden moeten kijken.

Commissaris van de koningin Houben was tevreden over de avond, als was het opkomstpercentage hem ook bar tegengevallen. Hij ziet wel een oplossing. Houben: ,,Ik stel voor de verkiezingen voortaan op een zaterdag te houden. Dan is iedereen vrij en kunnen we er een soort feest van maken. Het zou een landelijke Dag van de Democratie kunnen worden en dat de mensen dan denken: ha ik mag vandaag weer stemmen."