Webcommercie

Als het wereldwijde web een pakhuis is, dan vormen de zoekmachines de toegangspoorten naar het daarin verzamelde collectieve geheugen. Al worden hier dagelijks karrenvrachten gegevens bijgestort, we menen blindelings te kunnen vertrouwen op `de portalen' (met nieuws en diensten opgetuigde zoekmachines) die ons feilloos gidsen naar wat we denken nodig te hebben.

Naarmate er meer geld gemoeid is met de kijkcijfers van deze lezersfuiken, manipuleren de portalen in toenemende mate de richting waarin zij hun klanten dirigeren. De scheiding tussen advertenties en redactionele kolommen, bij serieuze kranten heilig, is bij de meeste portalen diffuus.

Internet heeft de economische grondslag van een huis-aan-huis-krant: de verspreiding is gratis, de inkomsten komen volledig van adverteerders. Die investeren behalve in annonces ook in sluikreclame. Redactioneel advies van de portalen over reizen, computers of online-winkels is zelden onafhankelijk. En de zoekmachine verwijst, zodra in de betreffende branche iets wordt opgevraagd, automatisch naar bedrijven die het portaal daarvoor betalen.

Dit is een fragmet uit `De Draad', de dagelijkse column van Tom Rooduijn op de website van NRC Handelsblad: www.nrc.nl