TAKEN / BEVOEGDHEDEN

De belangrijkste taken van de provincies liggen vast in de Provinciewet. Als tweede bestuurslaag houden de provincies toezicht op de gemeenten en de waterschappen. Ze maken streekplannen, waarbinnen de bestemmingsplannen van de gemeenten moeten passen. In de streekplannen staat aangegeven waar ruimte is voor woningen, waar industrieterreinen mogen worden aangelegd en welke gebieden voor recreatie moeten worden bestemd.

Provincies leggen provinciale wegen en fietspaden aan, subsidiëren instellingen op het gebied van welzijn en cultuur, verstrekken of weigeren milieuvergunningen. Een andere taak van provincies is de uitvoering van beleid dat door het rijk is verordonneerd. Op hun beurt stellen provincies verordeningen vast, bijvoorbeeld over het landschap of over de recreatie. Gemeenten moeten zich hieraan houden. Burgers kunnen tegen bepaalde beslissingen van gemeenten bij de provincies in beroep gaan.

Provinciale Staten

Leden

Om lid te mogen zijn van Provinciale Staten moeten kandidaten de Nederlandse nationaliteit hebben, in de bewuste provincie wonen en 18 jaar of ouder zijn. Het aantal leden van Provinciale Staten is afhankelijk van het inwonertal van de provincie. Het kan variëren van 39 leden voor een provincie met niet meer dan 200.000 inwoners tot 83 leden voor een provincie met meer dan 2.500.000 inwoners.

Andere functies

Statenleden zijn verplicht hun andere functies openbaar te maken. Onverenigbaar met het lidmaatschap van de Staten is een functie als minister of staatssecretaris en het lidmaatschap van de Raad van State en de Algemene Rekenkamer. Evenmin mogen ambtenaren die bij een bepaalde provincie in dienst zijn statenlid zijn in diezelfde provincie.

Vergaderingen

Provinciale Staten vergaderen net zo vaak als ze zelf hebben besloten en verder als dat naar het oordeel van de commissaris van de koningin of van het college van Gedeputeerde Staten nodig is. Om te kunnen vergaderen moet meer dan de helft van het aantal leden de presentielijst hebben getekend. De statenleden hebben `verschoningsrecht'voor wat zij in de vergaderingen zeggen: ze kunnen daarvoor niet rechterlijk worden vervolgd. De vergaderingen zijn openbaar, tenzij de leden anders beslissen.

Gedeputeerde Staten

Leden

Provinciale Staten kiezen in de eerste vergadering die zij in hun nieuwe samenstelling houden uit hun midden de gedeputeerden, die samen met de commissaris van de koningin het college van Gedeputeerde Staten vormen, het dagelijks bestuur van de provincie. Een provincie kan minimaal drie en maximaal negen gedeputeerden hebben. Zij hebben, anders dan `gewone' statenleden, een volledige betrekking bij de provincie, tenzij Provinciale Staten besluiten dat de functie in deeltijd moet worden vervuld. In dat geval kan het aantal gedeputeerden in een provincie oplopen tot elf.

Aftreden

Gedeputeerden houden in principe tot en met de nieuwe verkiezingen hun functie. Maar Provinciale Staten kunnen een gedeputeerde tussentijds ontslaan als ze geen vertrouwen meer in hem hebben.

Vergaderingen

De vergaderingen van Gedeputeerde Staten worden achter gesloten deuren gehouden. Ten minste de helft van het aantal leden moet aanwezig zijn. De commissaris en de gedeputeerden kunnen niet in rechte worden vervolgd voor wat zij in deze vergaderingen zeggen.