Rechter berispt RIVM

Het Rijksinstituut voor Volksgezondheid en Milieu (RIVM) moet de schorsing van wetenschappelijk medewerker J. de Kwaadsteniet ongedaan maken. Dat heeft de rechtbank in Utrecht vanmorgen bepaald. De Kwaadsteniet werd op non-actief gesteld nadat hij in dagblad Trouw forse kritiek had geleverd op de werkwijze van het RIVM.

In het vonnis stelde de rechtbank dat de schorsing van De Kwaadsteniet per 3 maart opgeheven moet worden. Ook het opgelegde verbod om met de pers te spreken, werd vernietigd. De wetenschappelijk medewerker, die als statisticus aan het RIVM verbonden is, heeft morgen een gesprek met het ministerie van VWS over zijn toekomst.

De Kwaadsteniet stelde in januari in het artikel dat het RIVM de rekenmodellen voor zijn milieurapporten onvoldoende aan de werkelijkheid toetst. Daardoor zouden onzekerheden vaak ten onrechte als feiten worden gepresenteerd. Volgens De Kwaadsteniet maakte het onderzoeksinstituut zich daarbij schuldig aan ,,leugen en bedrog''.

De directie van het RIVM nam direct afstand van de beschuldigingen van De Kwaadsteniet en stelde hem op non-actief. Ook kreeg hij het verbod nog langer met de pers te spreken, waaraan hij zich overigens niet hield. In een reactie op de beschuldigingen stelde de directeur milieu van het RIVM, prof. N. van Egmond, dat het omgaan met onzekerheden juist ,,inherent aan ons werk'' is, maar dat het instituut het ,,altijd naar eer en geweten'' aangeeft wanneer daarvan sprake is. ,,Om het dan over leugen en bedrog te hebben, dat is onvoorstelbaar'', aldus Van Egmond.

De belangrijkste kritiek van De Kwaadsteniet was dat het RIVM de uitkomsten van computermodellen onvoldoende zou toetsen aan werkelijke metingen. Ook stelde hij dat de studies die het RIVM heeft gepubliceerd over de groeimogelijkheden van de luchthaven Schiphol niet deugen. Het onderzoeksinstituut – dat het rijk als belangrijkste opdrachtgever heeft – zou zich daarbij hebben gebaseerd op berekeningen van geluidsoverlast waarvan bekend was dat deze niet overeenstemden met de werkelijkheid. De geluidsoverlast zou in werkelijkheid veel groter zijn.

Tijdens een debat in de Tweede Kamer over deze zaak zei minister Pronk (VROM) eerder deze maand dat hij gaat bekijken of het RIVM meer geld nodig heeft om ,,de juiste balans'' te bewerkstelligen tussen computeronderzoek en meetonderzoek. Een meerderheid in de Tweede Kamer liet weten meer toezicht op het RIVM te willen.

De Kwaadsteniet verklaarde vanmorgen tegenover het ANP tevreden te zijn met de uitspraak ,,Het is fantastisch. De opheffing van het spreekverbod is ook belangrijk voor de samenleving. Dat gaat boven mijn persoon uit'', alsdus De Kwaadsteniet.