Pessimisme vlak voor eind van `Rambouillet'

In Rambouillet, waar vanmiddag om drie uur de Kosovo-conferentie afloopt, werd vanochtend op de valreep gewerkt aan een politiek akkoord over autonomie. Over twee weken wordt dan verder gepraat over de implementatie.

Vanochtend zat het overleg nog vast op twee geschilpunten: de weigering van de Serviërs om een NAVO-troepenmacht te aanvaarden en die van de Albanezen om af te zien van een referendum over de onafhankelijkheid.

Als beide partijen het vredesplan afwijzen, komen er geen luchtaanvallen op Servië. Als alleen de Serviërs het afwijzen, komen die luchtacties er wel.

De Amerikaanse minister van Buitenlandse Zaken, Madeleine Albright, die sinds zaterdag de regie voert in Rambouillet, heeft tot gisteravond haar pogingen om een doorbraak te forceren, geconcentreerd op de Kosovo-Albanese delegatie. Volgens haar woordvoerder, James Rubin, deed ze dat in het besef dat de situatie ,,fundamenteel verandert'' als de Albanezen een akkoord accepteren: ,,Dan zouden we in staat zijn ons te concentreren op de Serviërs, met het zeer reële vooruitzicht op militaire acties van de NAVO.'' De Albanezen bleven echter vasthouden aan de eis, dat na de interimperiode van drie jaar een referendum over de onafhankelijkheid moet worden gehouden en weigeren bovendien te beloven dat het Kosovo Bevrijdingsleger UÇK zijn wapens inlevert als het tot een akkoord komt. ,,Het is moeilijk om optimistisch te zijn. Maar we werken zo hard we kunnen'', aldus James Rubin gisteravond.

Albright voerde gisteren telefonisch overleg met de secretaris-generaal van de NAVO, Solana, haar Russische collega Ivanov, de regering van Albanië en president Clinton. Bovendien kwam gisteren de opperbevelhebber van de NAVO, generaal Wesley Clark, naar Parijs om met de Kosovaren te praten.

De Serviërs gaven tegenstrijdige verklaringen af over hun verzet tegen een buitenlandse troepenmacht die in Kosovo moet toezien op de naleving van een akkoord. In Belgrado werd opnieuw gezegd dat zo'n troepenmacht absoluut onaanvaardbaar is. Maar later gisteren zei de Servische president Milutinovic in Parijs dat de Serviërs een ,,internationale aanwezigheid'' in Kosovo zouden kunnen accepteren op voorwaarde dat er in Rambouillet ,,een zeer goed politiek akkoord'' uit de bus rolt. De Joegoslavische vice-premier Vuk Draškovic hield de Serviërs voor dat een buitenlandse troepenmacht niet zo slecht voor Joegoslavië hoeft te zijn. ,,Met de komst van vredestroepen zouden de [Albanese] terroristen makkelijker ontwapend kunnen worden en onze jonge mannen zouden niet worden gedood. Bovendien zou het veel goedkoper zijn.''

De Russische minister van Defensie, Igor Sergejev, waarschuwde gisteren dat NAVO-luchtacties tegen Joegoslavië een ,,nieuw Vietnam'' in het hart van Europa kunnen inluiden. Rusland zal zijn banden met de NAVO bevriezen als het tot luchtaanvallen op Joegoslavië komt, aldus de minister.

In Kosovo zelf laaide gisteren het geweld hoog op. Na een UÇK-aanval op een Joegoslavische legerpatrouille kwam het tot twee uur durende beschietingen op een groepje dorpen van Albanezen op dertig kilometer ten noorden van Priština. 9000 dorpelingen sloegen op de vlucht. Ook vanochtend werd er gevochten. (Reuters, AP)