Mobieltjes moeizaam stil te krijgen

De mobiele beller in de Randstad kan inmiddels uit maar liefst vijf aanbieders kiezen. Maken die waar wat ze in de eindeloze reclamestroom beloven?

Gelukkig. Na vele vruchteloze pogingen is het gelukt om enkele telefoontjes even het zwijgen op te leggen. Direct na het inrijden van de Coentunnel bij Amsterdam wordt de klant van Telfort en van Dutchtone onverbiddelijk uit het mobiele netwerk gegooid.

Voor de eerste keer, want de autotochtjes naar de Kagerplassen, Schiphol en de Maasvlakte waren tevergeefs geweest. De vijf Nederlandse aanbieders van mobiele telecommunicatie beschikken, zoals zij zelf van de daken schreeuwen, over een doorgaans goed werkend telefoonnetwerk in en tussen de steden Rotterdam, Utrecht, Amsterdam en Den Haag.

Er zijn uitzonderingen. Ondergronds bijvoorbeeld hebben de zaktelefoontjes het lastig. In de Rotterdamse metro kunnen alleen KPN en Dutchtone de beller van dienst zijn. De verbinding met de laatste is slecht en valt al snel weg terwijl ook Nederlands oudste GSM-aanbieder het opgeeft nadat de metro een kleine kilometer uit het centrum verwijderd is. ,,In het ondergrondse deel van Schiphol zijn we wel aanwezig'', zegt marketing directeur E. Huygen van Dutchtone. Volgens KPN moet normaal gesproken gedurende het hele metro-traject gebeld kunnen worden dankzij een ondergrondse draad die fungeert als zend- en ontvangstinstallatie.

Ook boven de aardbodem bestaan er zwakke plekken, zo geven enkele aanbieders ook zelf toe. Bijvoorbeeld in het uitgestrekte poldergebied tussen Nieuw-Vennep en Hoofddorp, de Haarlemmermeer. Daar verliest het telefoontje van Telfort enkele minuten het contact. Geen toeval, zo lijkt het, want de gemeente Haarlemmermeer heeft uit bezorgdheid voor de gezondheid van haar inwoners een kritisch vergunningenbeleid voor de plaatsing van zendmasten. Wèl toeval, zeggen de telecombedrijven, want de gemeente gedoogt vooralsnog de plaatsing. ,,Wij willen inderdaad geen witte vlek op de kaart zijn, maar wij letten bij het afgeven van vergunningen wel goed op het woongenot en de gezondheid van de inwoners'', stelt een woordvoerster van de gemeente.

Met de gezondheidsgevaren valt het volgens een zegsman van Telfort overigens wel mee. Een GSM-zendmast zou zijn zend- en ontvangstsignalen vooral opzijgooien. Maar in huis onder een mast kan toch ook gebeld worden? ,,Enig signaal is er natuurlijk wel. Maar wij houden ons aan de regels. Je moet niet op een umpirestoel naast zo'n antenne gaan zitten lezen. Zoals je ook niet naast een zender van Radio-1 gaat zitten.''

Met een telefoontje van de nieuwkomers Ben, Telfort of Dutchtone kan in de Randstad bijna overal gebeld worden, ook vanaf afgelegen plekken binnen het dekkingsgebied, zoals de Dordsche Biesbosch. Zelfs in de hoofdkantoren, het hol van de leeuw, van de diverse aanbieders valt met de concurrent te bellen, ook al is de ontvangst van bijvoorbeeld Ben en Telfort in het Haagse hoofdkantoor van Dutchtone logischerwijs minder dan dat van de bewoner. Libertel werd er bij Dutchtone wel een keer uitgegooid.

Tegenover de acceptabele dekking staat dat de nieuwe aanbieders niet al te veel toevoegen aan de bestaande netwerken van Libertel en KPN. Ondanks het opgewonden gekrakeel over cd-kwaliteit en het gebruik van een `verbeterde' variant van GSM (DCS-1800, een technologie die werkt met een tweemaal zo hoge frequentie) is de kwaliteit van de nieuwe netwerken niet merkbaar beter.

Vanuit huis in Rotterdam klinken de antwoorden via Ben 's ochtends wat blikkerig en op de snelweg nabij Gouda lijkt het alsof de gesprekspartner op het Dutchtone-netwerk met een prop in de mond gegijzeld is. Via alle nieuwe aanbieders komt het geluid soms binnen als van een overstuurde stereo-installatie. Dat zijn echter uitzonderingen.

Langs de grenzen van de Randstad, op plaatsen die wel degelijk behoren tot het dekkingsgebied van Telfort en Dutchtone, zijn hiaten te vinden. In het Gooi buiten Hilversum (Huizen/Laren/Blaricum) geeft Dutchtone het deels en Telfort het helemaal op. In Amersfoort, vallend in het dekkingsbebied van Telfort, is dit bedrijf helemaal uit de lucht. ,,In Amersfoort hebben we dekking hoor'', stelt een woordvoerder. ,,Misschien in delen daarvan nog niet.''

Afzakkend naar het zuidoosten in de richting van Eindhoven blijft het netwerk van Dutchtone in de lucht, Telfort biedt alleen dekking rondom Den Bosch en in Eindhoven. Een vergelijkbaar patroon geldt rondom Tilburg en Breda. Dutchtone biedt een redelijke dekking, Telfort alleen met vallen en opstaan. ,,Zijn we ten westen van Tilburg wat zwakker? Dat kan wel kloppen ja'', zegt Huygen van Dutchtone. ,,In dat postcodegebied heb ik volgens de kaart die ik hier heb hangen nog geen basisstation staan.'' Op weg naar het noorden geven achtereenvolgens Ben en Dutchtone het enkele kilometers voor Alkmaar op. Telfort raakt het signaal in de nabijheid van Bergen kwijt. Geen toeval gezien het dekkingsgebied dat zij claimen.

Dutchtone heeft er voor gekozen zijn netwerk snel gereed te maken in het zuidoosten. Telfort wil al vanaf 1 april landelijke dekking bieden, maar zal daarvoor deels gebruik maken van het netwerk van Libertel of KPN (de onderhandelingen zijn nog gaande). In het buitenland valt bij dergelijke zogenoemde nationale roaming-overeenkomsten de verbinding uit in het overgangsgebied tussen twee aanbieders. Telfort claimt echter het bezit van een nieuwe technologie waardoor het gesprek bij de overgang naar een nationale aanbieder gewoon door kan gaan.

Later dit jaar zullen ook abonnees van Dutchtone en Ben landelijk kunnen bellen. Voor een prijsverhoging van het huidige tarief (een kwartje per minuut) hoeft de consument waarschijnlijk niet te vrezen. ,,Misschien dat abonnees een eenmalig bedrag in rekening wordt gebracht.'' Huygen van Dutchtone is stelliger: ,,De spiraal is ingezet. De prijzen kunnen alleen maar omlaag.'' En behalve met lagere prijzen kunnen de gelijkwaardige telecom-aanbieders zich ook nog op een andere manier onderscheiden: door nog meer reclame te maken.