`EU garant voor rechten van Öcalan'

De Griekse premier, Kostas Simitis, wil dat de Europese Unie ,,de morele plicht'' op zich neemt garant te staan voor een menswaardige behandeling van Koerdenleider Aldullah Öcalan in Turkije.

Simitis zei dat hij het Griekse optreden in de kwestie-Öcalan binnenkort zal uitleggen aan de andere EU-leiders. Hij is de afgelopen dagen bedolven onder kritiek over het Griekse doen en laten rond de Koerdenleider. De Grieken hebben Öcalan, zonder de andere EU-landen in te lichten, twaalf dagen lang in de Griekse ambassade in Kenia onderdak verleend, met andere landen onderhandeld over mogelijk asiel en hem uiteindelijk maandag onder nog onopgehelderde omstandigheden verspeeld aan een Turks commando. In de crisis die daarop losbarstte stuurde Simitis donderdag drie ministers weg en gisteren stapte ook de chef van de Griekse geheime dienst op.

Simitis verweet andere Europese landen in gebreke te zijn gebleven in de kwestie, door Öcalan niet toe te laten toen hij in Italië het consigne kreeg te vertrekken. Andere Europese landen ,,delen de verantwoordelijkheid voor de gebeurtenissen die daarna volgden'', zo zei hij. ,,Griekenland heeft zijn morele plicht gedaan, maar het had nooit met dit dilemma geconfronteerd mogen worden. Geen enkel Europees land is echter bereid gebleken welk initiatief dan ook te nemen.'' Nu, zo zei Simitis, gaat het er om samen te garanderen dat Öcalan in Turkije een eerlijk proces krijgt. ,,Het redden van zijn leven en zijn fysieke integriteit is de eerste prioriteit.''

De Griekse president, Kostis Stefanopoulos, deed gisteren een beroep op al zijn Europese collega''s en op de Amerikaanse en de Russische president om zich in te zetten voor ,,de menswwaardige behandeling van de gevangene Abdullah Öcalan''. ,,De Europese landen hadden het recht Öcalan niet te ontvangen. Maar ze hebben de plicht van Turkije te eisen dat hij wordt behandeld met respectering van alle regels over de mensenrechten, of hij nu schuldig is of niet, terrorist of partizaan.''

De ministers van Buitenlandse Zaken van de EU praten in Luxemburg morgenavond over de kwestie-Öcalan en het Koerdische vraagstuk.

In de Turkse stad Kiziltepe heeft de Turkse politie gisteren met geweld een eind gemaakt aan een betoging van Koerden. Daarbij werd een van de betogers doodgeschoten en werden vijf anderen gewond.

De Turkse premier, Bülent Ecevit, heeft gisteren toegegeven dat een ander land de Turken heeft geholpen bij de aanhouding van Öcalan. Welk land dat was wilde hij niet zeggen: ,,Trek uw eigen conclusies maar.'' De afgelopen dagen is gespeculeerd dat de Turken hulp hebben gehad van de Amerikaanse of de Israelische inlichtingendienst. In Israel is dat laatste met grote stelligheid tegengesproken. Ecevit zei gisteren ook dat het eilandje Imrali, waar Öcalan wordt gevangen gehouden, ,,om veiligheidsredenen tot verboden gebied'' is verklaard. (Reuters, AFP, AP)