Duitsland

Riefenstahl

De meest omstreden vrouw uit de Duitse filmgeschiedenis is ongetwijfeld Leni Riefenstahl. Als jonge kunstenares maakte zij talloze propagandafilms voor Hitler, waardoor ze in het Derde Rijk snel beroemd werd. Nog steeds beweert de hoogbejaarde cineaste dat ze uitsluitend artistieke idealen diende en van de holocaust niets wist. Het is voor velen moeilijk om haar oeuvre, dat voor het grootste deel na 1945 ontstond, níet in het licht van de fascistische ideologie te zien. Het Filmmuseum Potsdam probeert het fenomeen Riefenstahl zo nuchter mogelijk te etaleren - aan de hand van haar eigen films en foto's. Marstall, t/m 28 febr Inl 00-493312718112.

Rood

In oude ikonen en volkskunst, in schilderijen voor de tsaar en propagandamateriaal voor Stalin: steeds speelde de kleur rood in Rusland een hoofdrol. Rood als symbool voor het bloed van Christus, als teken van de heersende klasse, als kleur van het feesten en van de revolutie. Ook de Russische avantgarde ontdekte in de twintigste eeuw de kleur rood. Zo is Kasimir Malevitsj' suprematistische doek Rood vierkant een modern antwoord op de traditionele roodgedekte eethoek-met-ikoon. In samenwerking met het Russisch Museum in Sint Petersburg toont het Von der Heydt-Museum in Wuppertal 120 Russische werken uit de laatste zeshonderd jaar. T/m 14 maart, Turmhof 8, di-zo 10-18u, do 11-20u. Inl 00-492025636231.

Chagall

Omstreeks 1950 werkte de Russisch-joodse kunstenaar Marc Chagall in het Parijse atelier Mourlot, om daar het ambacht van het lithograferen onder de knie te krijgen. Drukker Charles Sorlier beweerde later trots: `Onder mijn leiding probeerde Chagall met evenveel hardnekkigheid als vlijt alle technieken uit.' De lithografie werd Chagalls favoriete medium want het liet, anders dan andere grafische technieken, kleur toe en veel spontaniteit. Werk uit de collectie-Sorlier, waaronder bijbelillustraties en de cycli Daphnis en Chloe en Het circus, is nu in Hamburg te zien. Van 19 febr t/m 9 mei, Deichtorhallen, Deichtorstr. 1-2. Dag 11-18u. Inl 00-4940321030.

En verder

Schilderijen van Rembrandt-leerling Arent de Gelder van 20 febr t/m 9 mei in het Wallraf-Richartz-Museum, Keulen 00-492212212372; filmfestival Berlinale t/m 21 febr in Berlijn 00-4930254890; kosmische tekeningen van Adolf Wölfli t/m 28 febr in Museum Schloss Moyland bij Kleef 00-4928249510-60;

foto's en collages van de constructivisten Alexander Rodsjenko en El Lissitzky t/m 5 april in het Sprengel Museum, Hannover 00-495111683875; Hochrenaissance im Vatikan t/m 11 april in de Kunst- und Ausstellungshalle, Bonn 00-492289171-0; Valentinos Traum, operarevue over gigolo Rudolph Valentino, t/m 11 april in het Staatstheater van Kassel 00-495611094-0; Bill Viola t/m 25 april in het Museum für Moderne Kunst, Frankfurt/M 00-496921238819.