Inval bij banken in Europa wegens prijsafspraken

Inspecteurs van de Europese Commissie zijn gisteren onaangekondigd banken in Frankrijk, Duitsland, Italië en Spanje binnengevallen. Ze zijn op zoek naar bewijzen dat de banken in de elf landen die sinds 1 januari de euro hebben ingevoerd prijsafspraken hebben gemaakt. Volgens Europees commissaris Van Miert (mededinging) zijn er voldoende aanwijzingen om te veronderstellen dat de banken binnen nationale verenigingen en binnen de Europese federatie van banken hebben overlegd over de kosten die zij in rekening brengen voor het wisselen van munten binnen het eurogebied.

Banken in het eurogebied die gisteren geen Europese inspecteurs op bezoek kregen, hebben een vragenlijst van de Europese Commissie ontvangen. Tijdens een hoorzitting in het Europees Parlement zei Van Miert dat ook grondig onderzoek nodig is naar de afspraak van Nederlandse banken om tot 2002 geen betalingen met kredietkaarten in euro's te aanvaarden. Inmiddels hebben de banken over dit onderwerp een brief ontvangen. Van Miert vreest dat de banken de euro als betaalmiddel niet aanvaarden. Volgens de Eurocommissaris kan er sprake zijn van een gecoördineerde boycot.

De Europese inspecteurs moesten gisteren bij sommige banken weerstanden overwinnen voordat zij binnengelaten werden. Van Miert vertelde dat banken in enkele gevallen door hun eigen advocaten duidelijk gemaakt moest worden dat zij de Europese inspecteurs wettelijk de toegang niet konden weigeren. De inspecteurs begonnen hun onderzoek in Duitsland bij de Deutsche Bank en de Dresdner Bank, in Frankrijk bij de Crédit Agricole en de Société Générale, in Italië bij de Banco Commerciale Italiano en de Cariplo en in Spanje bij de Banco Bilbao en de Argentaria. Volgens Van Miert wijst alles erop dat banken door afspraken concurrentie mijden.

Tijdens de hoorzitting van de subcommissie voor monetaire zaken stortten Europarlementariërs zonder uitzondering een golf van kritiek uit over de banken. Die zouden het Europese publiek ,,een afkeer'' van de euro bezorgen. Ze zouden de euro ,,in diskrediet brengen'' en ,,de geloofwaardigheid van de euro op het spel zetten''. Sinds 1 januari hebben de munten van de elf landen van het eurogebied plaats gemaakt voor de euro. Maar de euro munten en bankbiljetten worden pas in 2002 ingevoerd. Met euro's kan alleen giraal worden betaald. Banken brengen kosten in rekening voor wie in euro's van het ene euroland naar het andere geld wil overmaken. Bovendien brengen de banken zeer uiteenlopende kosten in rekening voor het wisselen van munten van de verschillende eurolanden, bijvoorbeeld van guldens naar peseta's. Er bestaan weliswaar geen koersrisico's meer omdat sinds 1 januari onwrikbaar vastligt welke waarde de elf munten van het eurogebied hebben ten opzichte van de euro, maar de banken maken zelf toch allerlei kosten als ze geld wisselen.

Die verdediging van de secretaris-generaal van de Europese federatie van banken, Bömcke, werd tijdens de hoorzitting gepareerd door economisch adviseur Schweren van de Europese unie van consumentenorganisaties. Natuurlijk hebben de banken kosten voor bijvoorbeeld transport, opslag en personeel, zei zij. Maar de Europese Commissie heeft de banken verzocht om voor 1 januari duidelijk te maken wat precies de kosten waren die zij tot die datum in rekening brachten via het verschil tussen de aankoop- en de verkoopkoers van munten. Dat hebben zij niet gedaan. Mede als gevolg daarvan is onduidelijk in hoeverre zij sinds de invoering van de euro hun kosten voor het wisselen van geld hebben verlaagd of zelfs hebben verhoogd.

Sinds 1 januari bestaat er officieel nog maar een koers voor de munten in het eurogebied, hoewel de Europese Commissie aanwijzingen heeft dat er banken zijn die zich ook daaraan niet houden. Als gevolg van die ene onwrikbare koers behoeven de banken geen kosten meer in rekening te brengen voor wisselkoers risico's. Volgens de Europese federatie van banken bedroeg dat risico dat vorig jaar nog bestond ongeveer tien procent van de totale kosten. Desondanks bleek de Belgische Kredietbank bij het omwisselen van Belgische franken in escudo's een kostendaling van 78 procent te kunnen rekenen. In België rekenen de banken maximaal 1,5 procent kosten bij het wisselen van munten binnen het eurogebied, in Frankrijk rekent de Société Générale 3,5 procent. De banken voerden aan dat zij veel geld hebben besteed aan de publiciteit voor de euro. De consumentenorganisaties zeiden dat de informatie campagnes vooral publiciteit voor de euro zijn geweest. ,,Alles wordt nu gedaan om de burger de euro niet te laten gebruiken'', concludeerde de Portugese Europarlementariër Torres Marques. Daarmee was Berndt van de Duitse Sparkassen het niet eens.

CHEQUES: pagina 17:pagina ]