Nederland fiscaal op kop in EU

Ondernemingen en hun aandeelhouders betalen gezamenlijk in Nederland meer vennootschaps- en dividendbelasting dan het gemiddelde in de Europese Unie (EU). Door de `dubbele belasting' ligt de belastingdruk hier op bijna 57 procent tegen een EU-gemiddelde van ruim 51 procent.

Dit blijkt uit een onderzoek dat staatssecretaris Vermeend (Financiën) heeft laten uitvoeren door de belastingadviesbureaus PricewaterhouseCoopers en BakerMckenzie naar de `effectieve belastingdruk' voor bedrijven in de EU. Het nog vertrouwelijke onderzoek is gisteren verspreid onder de vertegenwoordigers van de EU-lidstaten en de euro-commissarissen Van Miert (mededinging) en Monti (fiscaliteit).

Met de belasting voor beleggers behoort Nederland zo tot de koplopers in de Unie. Zonder de bijdrage van de beleggers aan de schatkist ligt de belastingbetaling door bedrijven in Nederland (23 procent) juist iets onder het EU-gemiddelde (24 procent).

Nederland verwacht dat de belastingherziening in het kader van de 21ste eeuw, waarbij de dividendbelasting wordt vervangen door een vermogenrendementsheffing, het land in de middenmoot brengt.

Met de `effectieve lastendruk' bedoelt Vermeend het deel van de winst dat bedrijven in werkelijkheid afdragen aan belastingen. Naast de officiële tarieven wordt de belastingdruk in veel gevallen verminderd door allerlei speciale fiscale regelingen voor onder meer investeringen en concernfinanciering. Ook betalen landen vaak stimuleringspremies voor investeringen.

De belastingdruk is voor bedrijven het hoogst in Frankrijk (ruim 40 procent), op de hielen gevolgd door Duitsland (37 procent). Het laagst is die in Griekenland, waar bedrijven slechts 14 procent vennootschapsbelasting betalen. Als de bijdragen van de beleggers worden meegeteld is Spanje de absolute koploper met een belastingdruk van 81 procent, meer nog dan Frankrijk (75 procent) en veel meer dan België (29 procent).

Deze EU-landen drukken de belastingafdrachten met stimuleringspremies, die in het geval van Griekenland maar liefst 37 procent van de bedrijfswinsten bedragen. In Griekenland leidt dat ertoe dat bedrijven in plaats van belasting te betalen bijna een kwart van hun winst uitbetaald krijgen in de vorm van een tax credit. Griekenland is daarmee koploper, maar ook Italië (premie van 12 procent) en Frankrijk (15 procent) weten de belastingafdrachten zo filnk te drukken.

In het algemeen krijgen investeringen in machines een gunstiger fiscale behandeling dan die in kapitaal. Nederland behoort tot de top-5 van landen die de meest fiscale stimulansen hebben voor investeringen in (milieu-)technologie en speur- en ontwikkelingswerk.